<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="J31nB267">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Jiaxing Canon (Shinwenfeng Edition), Electronic version, No. B267 牧雲和尙嬾齋別集</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">嘉興大藏經（新文豐版）數位版, No. B267 牧雲和尙嬾齋別集</title>
			<author>明 通明撰　毛晉編</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>14卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">J</idno>.<idno type="vol">31</idno>.<idno type="no">B267</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-07-11 16:04:33 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Jiaxing Canon (Shinwenfeng Edition)</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">嘉興大藏經（新文豐版）</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">牧雲和尙嬾齋別集</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA(first version), Input by CBETA(second version), Punctuated text as provided by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入（版本一），CBETA 人工輸入（版本二），CBETA 提供新式標點</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>新式標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【嘉興】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB08016">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08016</charName>
				<mapping cb:dec="991056" type="PUA">U+F1F50</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+3C89</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[穀-(一/禾)+卵]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15117">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15117</charName>
				<mapping cb:dec="998157" type="PUA">U+F3B0D</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2007C</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[、/(、*、)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2008-10-06T10:19:45">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone n="1" unit="juan"/>
<pb n="0529a" ed="J" xml:id="J31.B267.0529a"/>
<lb n="0529a01" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="1" type="其他">叙</cb:mulu><head>叙</head>
<lb n="0529a02" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0529a0201">牧師出世以來，住古南最先。予咫尺里居，從遊服敎，
<lb n="0529a03" ed="J"/>閱十餘年。不才駑廢，愧于本事，少有請益。師知予夙
<lb n="0529a04" ed="J"/>習所存，每示作詩文相勸誘也。逮後，予自粵嶺東西，
<lb n="0529a05" ed="J"/>鴻魚闊好；師每吳門上下，金玉嗣音。繼予賚捧長安，
<lb n="0529a06" ed="J"/>量移岷蜀，往返京口，尋師鶴林。未期之間，遂得三過。
<lb n="0529a07" ed="J"/>一日，霽雨秋涼，登高杜鵑樓次，供茗之暇，繙帙巋然。
<lb n="0529a08" ed="J"/>維師語錄而外，別集種種具焉。考夫單提拈頌，從上
<lb n="0529a09" ed="J"/>相沿；觸緖篇章，諸方不乏。維理絕于名言，旣殊本末；
<lb n="0529a10" ed="J"/>苟情存乎藻繢，奚當妍媸？然而淺深之致見矣，大小
<lb n="0529a11" ed="J"/>之數分矣。世有讀斯集者，以師爲宗工，將永明之錄、
<lb n="0529a12" ed="J"/>覺範之傳，寒山、石屋之詩，軌轍相方；以師爲文士，亦
<lb n="0529a13" ed="J"/>陶、王、白、蘇之間，位置攸在。予嘗聞世俗文章家有私
<lb n="0529a14" ed="J"/>議之者矣，曰：「吾于牧師，姑未言其他。就其才多著述
<lb n="0529a15" ed="J"/>如此，卽不挾策應擧，第閉門著書，當澤永留名山也。」
<lb n="0529a16" ed="J"/>此則雖不知者之詬詈，亦足以槪見云。</p>
<lb n="0529a17" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0529a1701">欈李王庭言遠敬題</p></cb:div>
<lb n="0529a18" ed="J"/>
<lb n="0529a19" ed="J"/>
<lb n="0529a20" ed="J"/>
<lb n="0529a21" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="1" type="序">序</cb:mulu><head>序</head>
<lb n="0529a22" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0529a2201">詩文之在天地，爛然如芳樹之花也，無此則天地寂
<lb n="0529a23" ed="J"/>寂矣。然花不擇地而妍，或在華堂，或在名囿，或在深
<lb n="0529a24" ed="J"/>山幽谷。花於華堂者，富貴人之詩文也；花於名囿者，
<lb n="0529a25" ed="J"/>才士之詩文也；花於深山幽谷者，高禪古德之詩文
<lb n="0529a26" ed="J"/>也。如謂高禪古德不必以詩文見長，將使華、恒、嵩、岱
<lb n="0529a27" ed="J"/>諸名勝，但有古榦蒼枝，無夭喬嫣嫵之植也，有是理
<lb n="0529a28" ed="J"/>哉？余少時見蓮池、憨山二公著作，每爲心折，手之勿
<lb n="0529a29" ed="J"/>釋。二公皆文優于詩，近從牧老人遊，留連子墨，更爲
<lb n="0529a30" ed="J"/>高禪古德之僅有，間一唱酬往復，不覺其膝之至於
<pb n="0529b" ed="J" xml:id="J31.B267.0529b"/>
<lb n="0529b01" ed="J"/>地也。夫蓮池、憨山，法門導師，擅長雅藻，曷怪？若老人
<lb n="0529b02" ed="J"/>則臨濟宗風，以白棒喝天下之英靈，語言<anchor xml:id="nkr_note_add_0529b0201" n="0529b0201"/><anchor xml:id="beg0529b0201" n="0529b0201"/>已<anchor xml:id="end0529b0201"/>多，安用
<lb n="0529b03" ed="J"/>文字？然形上形下，恃源而往，有觸必應，含毫伸紙，忽
<lb n="0529b04" ed="J"/>詩忽文，若山之出雲，水之遭風，層起疊生，俱以自然
<lb n="0529b05" ed="J"/>入妙，未嘗有意爲詩文，而詩文之至者出焉。其近體
<lb n="0529b06" ed="J"/>王、孟也，古詩陶、韋也，無韻之文，洋洋灑灑，又白太傅、
<lb n="0529b07" ed="J"/>蘇端明亞也。雖汲汲揣摩，日從事于詩與文之耑家，
<lb n="0529b08" ed="J"/>未能或過。嗚呼！豈偶然哉？端木氏曰：「夫子之文章，可
<lb n="0529b09" ed="J"/>得而聞也；夫子之言性與天道，不可得而聞也。」張無
<lb n="0529b10" ed="J"/>垢《論語頌》則謂：「天道文章，未始有分。」然則讀老人別
<lb n="0529b11" ed="J"/>集，非讀老人別集也，能聞其所可聞，而其所不可聞
<lb n="0529b12" ed="J"/>者，亦思過半矣。</p>
<lb n="0529b13" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0529b1301">欠庵居士朱一是法名恒晦拜撰</p></cb:div>
<lb n="0529b14" ed="J"/>
<lb n="0529b15" ed="J"/>
<lb n="0529b16" ed="J"/>
<lb n="0529b17" ed="J"/>
<lb n="0529b18" ed="J"/>
<lb n="0529b19" ed="J"/>
<lb n="0529b20" ed="J"/>
<lb n="0529b21" ed="J"/>
<lb n="0529b22" ed="J"/>
<lb n="0529b23" ed="J"/>
<lb n="0529b24" ed="J"/>
<lb n="0529b25" ed="J"/>
<lb n="0529b26" ed="J"/>
<lb n="0529b27" ed="J"/>
<lb n="0529b28" ed="J"/>
<lb n="0529b29" ed="J"/>
<lb n="0529b30" ed="J"/>
<pb n="0529c" ed="J" xml:id="J31.B267.0529c"/>
<lb n="0529c01" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="1" type="其他">總目</cb:mulu><head>嬾齋別集總目</head>
<lb n="0529c02" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c0201">文部七卷
<lb n="0529c03" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c0301">卷之一
<lb n="0529c04" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c0401">論</item><item xml:id="itemJ31p0529c0402">序</item><item xml:id="itemJ31p0529c0403">記</item><item xml:id="itemJ31p0529c0404">銘</item></list></item>
<lb n="0529c05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c0501">卷之二
<lb n="0529c06" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c0601">說</item><item xml:id="itemJ31p0529c0602">題跋</item><item xml:id="itemJ31p0529c0604">雜著</item><item xml:id="itemJ31p0529c0606">疏</item>
<lb n="0529c07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c0701">榜</item></list></item>
<lb n="0529c08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c0801">卷之三
<lb n="0529c09" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c0901">傳</item><item xml:id="itemJ31p0529c0902">誌銘</item><item xml:id="itemJ31p0529c0904">祭文</item></list></item>
<lb n="0529c10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c1001">卷之四
<lb n="0529c11" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c1101">書啓<note place="inline">上</note></item></list></item>
<lb n="0529c12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c1201">卷之五
<lb n="0529c13" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c1301">書啓<note place="inline">下</note></item></list></item>
<lb n="0529c14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c1401">卷之六
<lb n="0529c15" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c1501">雜牘</item></list></item>
<lb n="0529c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c1601">卷之七
<lb n="0529c17" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c1701">頌</item><item xml:id="itemJ31p0529c1702">像讚</item></list></item></list></item>
<lb n="0529c18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c1801">偈部一卷
<lb n="0529c19" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c1901">卷之八
<lb n="0529c20" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c2001">偈</item></list></item></list></item>
<lb n="0529c21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c2101">詩部六卷
<lb n="0529c22" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c2201">卷之九
<lb n="0529c23" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c2301">銅井時</item><item xml:id="itemJ31p0529c2304">古南時<note place="inline">上</note></item></list></item>
<lb n="0529c24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c2401">卷之十
<lb n="0529c25" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c2501">古南時<note place="inline">下</note></item></list></item>
<lb n="0529c26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c2601">卷之十一
<lb n="0529c27" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c2701">古南時之餘<note place="inline">秋行鷹峰</note><note place="inline">折蘆梅溪</note><note place="inline">雲在</note></item></list></item>
<lb n="0529c28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c2801">卷之十二
<lb n="0529c29" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0529c2901">棲眞時之一</item><item xml:id="itemJ31p0529c2906">棲眞時之二<note place="inline">海濱答詠</note></item>
<lb n="0529c30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0529c3001">棲眞時之三<note place="inline">長夏吟</note></item><item xml:id="itemJ31p0529c3009">棲眞時之餘</item></list></item>
<pb n="0530a" ed="J" xml:id="J31.B267.0530a"/>
<lb n="0530a01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a0101">卷之十三
<lb n="0530a02" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a0201">興福時</item><item xml:id="itemJ31p0530a0204">興化時</item><item xml:id="itemJ31p0530a0207">鶴林時</item></list></item>
<lb n="0530a03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a0301">卷之十四
<lb n="0530a04" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a0401">天童時</item><item xml:id="itemJ31p0530a0404">天童時之餘</item></list></item></list></item></list>
<lb n="0530a05" ed="J"/>
<lb n="0530a06" ed="J"/>
<lb n="0530a07" ed="J"/>
<lb n="0530a08" ed="J"/>
<lb n="0530a09" ed="J"/>
<lb n="0530a10" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0530a1001">嬾齋別集總目<note place="inline">終</note></p></cb:div>
<lb n="0530a11" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="1" type="其他">目錄</cb:mulu><head>嬾齋別集目錄</head>
<lb n="0530a12" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a1201">○卷之一<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a1205">文部<note place="inline">甲</note>
<lb n="0530a13" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a1301">論
<lb n="0530a14" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a1401">觀苦入道論</item></list></item>
<lb n="0530a15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a1501">序
<lb n="0530a16" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a1601">達澄昭公語偈序</item><item xml:id="itemJ31p0530a1608">元白可公出山詩序</item>
<lb n="0530a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a1701">鹽梅鼎公遊南嶽序</item><item xml:id="itemJ31p0530a1709">木陳忞公回粵省親序</item>
<lb n="0530a18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a1801">魚喁艸序</item><item xml:id="itemJ31p0530a1805">別刻古庭和尙拈頌序</item>
<lb n="0530a19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a1901">聽雲集序</item><item xml:id="itemJ31p0530a1905">柴菴先生和池上來詩
<lb n="0530a20" ed="J"/>序</item><item xml:id="itemJ31p0530a2002">宗鏡節錄序</item>
<lb n="0530a21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a2101">呂幼安詩草序</item><item xml:id="itemJ31p0530a2107">永安聞慧堂世系序</item>
<lb n="0530a22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a2201">殼音草序</item><item xml:id="itemJ31p0530a2205">竹杖序</item>
<lb n="0530a23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a2301">贈郁素修序</item><item xml:id="itemJ31p0530a2306">鄭士敬先生六秩序</item>
<lb n="0530a24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a2401">以廬山摩崖石刻涪翁所書七佛偈爲山翁和尙
<lb n="0530a25" ed="J"/>壽序</item><item xml:id="itemJ31p0530a2503">贈丁虞卿序</item></list></item>
<lb n="0530a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a2601">記
<lb n="0530a27" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a2701">雲浦上人書華嚴楞嚴二經記</item>
<lb n="0530a28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a2801">乾元菴圖册記</item></list></item>
<lb n="0530a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530a2901">銘
<lb n="0530a30" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530a3001">正觀堂銘</item><item xml:id="itemJ31p0530a3005">震溪堂銘</item>
<pb n="0530b" ed="J" xml:id="J31.B267.0530b"/>
<lb n="0530b01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b0101">木樹根銘</item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0530b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b0201">○卷之二<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530b0205">文部<note place="inline">乙</note>
<lb n="0530b03" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530b0301">說
<lb n="0530b04" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530b0401">衣說</item><item xml:id="itemJ31p0530b0403">警學詩說</item>
<lb n="0530b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b0501">墮蜘說</item><item xml:id="itemJ31p0530b0504">桲立字說</item>
<lb n="0530b06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b0601">玄佩字說</item><item xml:id="itemJ31p0530b0605">鄰仲字說</item>
<lb n="0530b07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b0701">古求字說</item></list></item>
<lb n="0530b08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b0801">題跋
<lb n="0530b09" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530b0901">重刻洞聞和尙語錄跋</item><item xml:id="itemJ31p0530b0910">跋吳門杜子紆先生所
<lb n="0530b10" ed="J"/>書華嚴經第四十卷</item><item xml:id="itemJ31p0530b1009">跋一水上人書楞嚴經
<lb n="0530b11" ed="J"/>第五卷</item><item xml:id="itemJ31p0530b1104">跋顧敬修居士書法華
<lb n="0530b12" ed="J"/>楞嚴二經</item><item xml:id="itemJ31p0530b1205">書盂蘭盆經後</item>
<lb n="0530b13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b1301">跋王兆吉居士書華嚴經</item>
<lb n="0530b14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b1401">題蔣伯昌書華嚴經</item><item xml:id="itemJ31p0530b1409">題雨新上人書法華經</item>
<lb n="0530b15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b1501">題惺中上人書華嚴經</item><item xml:id="itemJ31p0530b1510">跋雲浦上人書華嚴楞
<lb n="0530b16" ed="J"/>嚴二經</item><item xml:id="itemJ31p0530b1604">跋顧貞吉居士書法華
<lb n="0530b17" ed="J"/>經</item><item xml:id="itemJ31p0530b1702">題朱明徵畫羅漢册</item>
<lb n="0530b18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b1801">跋天童雲門永覺佛日四尊宿墨蹟</item>
<lb n="0530b19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b1901">項孔彰居士求書神通變化四字跋</item>
<lb n="0530b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2001">書王景雍孝惠先生卷</item><item xml:id="itemJ31p0530b2010">題張子聖源倚石揮麈
<lb n="0530b21" ed="J"/>圖册</item><item xml:id="itemJ31p0530b2103">書芸居機公悼孫詩後</item>
<lb n="0530b22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2201">書爭坐位帖</item><item xml:id="itemJ31p0530b2206">書狄梁公碑刻後</item>
<lb n="0530b23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2301">題蘭卷</item><item xml:id="itemJ31p0530b2304">書陸包山畫册</item>
<lb n="0530b24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2401">嬾齋印跋</item><item xml:id="itemJ31p0530b2405">觀松雪硯</item>
<lb n="0530b25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2501">記圖書古硯</item></list></item>
<lb n="0530b26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2601">雜著
<lb n="0530b27" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530b2701">雨窗閒話四則寫寄顧敬脩</item>
<lb n="0530b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2801">壽生菴曉起得語三則畫示睿能禪子</item></list></item>
<lb n="0530b29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530b2901">疏
<lb n="0530b30" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530b3001">湛明禪人之江右持缽疏</item>
<pb n="0530c" ed="J" xml:id="J31.B267.0530c"/>
<lb n="0530c01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c0101">月印上人投老叢林疏</item><item xml:id="itemJ31p0530c0110">四、維寬公把茅疏</item>
<lb n="0530c02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c0201">供天台阿羅漢及諸名山疏</item>
<lb n="0530c03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c0301">天台<name role="" type="person">文殊寺</name>化供疏</item><item xml:id="itemJ31p0530c0309">虞山興福禪寺復殿東
<lb n="0530c04" ed="J"/>舊產疏</item><item xml:id="itemJ31p0530c0404">題修大藏經卷</item>
<lb n="0530c05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c0501">海虞建廣善禪院疏</item><item xml:id="itemJ31p0530c0509">普見法門念佛疏</item>
<lb n="0530c06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c0601">虞山拂水菴建地藏菩薩殿疏</item>
<lb n="0530c07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c0701">嘉興眞如寺禪堂重建韋馱殿疏</item>
<lb n="0530c08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c0801">興化普潤菴募藏經疏</item><item xml:id="itemJ31p0530c0810">天童鏡池老宿募修祖
<lb n="0530c09" ed="J"/>塔册</item></list></item>
<lb n="0530c10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c1001">榜
<lb n="0530c11" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c1101">興福禪寺結冬榜</item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0530c12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c1201">○卷之三<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c1205">文部<note place="inline">丙</note>
<lb n="0530c13" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c1301">傳
<lb n="0530c14" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c1401">廣陵同人禪師傳</item><item xml:id="itemJ31p0530c1408">靈巖戒雷法師傳</item>
<lb n="0530c15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c1501">生緣傳</item><item xml:id="itemJ31p0530c1504">曹雲海傳</item></list></item>
<lb n="0530c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c1601">誌銘
<lb n="0530c17" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c1701">達澄禪師道行塔銘</item></list></item>
<lb n="0530c18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c1801">祭文
<lb n="0530c19" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c1901">弔蘇州<name role="" type="person">寶光寺</name>筠亭石林隱蓮三長老文</item>
<lb n="0530c20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c2001">吿靈溪師文</item><item xml:id="itemJ31p0530c2006">祭考澄宇公文<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0530c21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c2101">祭妣文</item><item xml:id="itemJ31p0530c2104">祭祖文</item>
<lb n="0530c22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c2201">祭兄伯澄公文<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0530c2209">吿祖文</item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0530c23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c2301">○卷之四<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c2305">文部<note place="inline">丁</note>
<lb n="0530c24" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c2401">書啓<note place="inline">上</note>
<lb n="0530c25" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0530c2501">復梅里王言遠孝廉</item><item xml:id="itemJ31p0530c2509">答嘉善周君謨孝廉<note place="inline">一字
<lb n="0530c26" ed="J"/>西玄</note></item><item xml:id="itemJ31p0530c2603">答衆社長</item>
<lb n="0530c27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c2701">答許白生文學</item><item xml:id="itemJ31p0530c2707">答周貞可文學</item>
<lb n="0530c28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c2801">寄太倉孫念莪封翁</item><item xml:id="itemJ31p0530c2809">寄李曉令于白門</item>
<lb n="0530c29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c2901">示岫雲西堂</item><item xml:id="itemJ31p0530c2906">與中輝上座</item>
<lb n="0530c30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0530c3001">寄山陰祁驥超居士</item><item xml:id="itemJ31p0530c3009">與周西玄<note place="inline">二首</note></item>
<pb n="0531a" ed="J" xml:id="J31.B267.0531a"/>
<lb n="0531a01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0101">與唐琪圜</item><item xml:id="itemJ31p0531a0105">寄石幢禪師</item>
<lb n="0531a02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0201">與黃介子<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0531a0207">復夾山林皋和尙</item>
<lb n="0531a03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0301">與元白大師</item><item xml:id="itemJ31p0531a0306">復黃介老</item>
<lb n="0531a04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0401">答吳伯明</item><item xml:id="itemJ31p0531a0405">與周貞可<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0531a05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0501">寄天童木陳和尙</item><item xml:id="itemJ31p0531a0508">寄通玄林野和尙</item>
<lb n="0531a06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0601">答慈谿白龍寺冰懷法孫</item>
<lb n="0531a07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0701">與雪丆監院</item><item xml:id="itemJ31p0531a0706">與完白維那</item>
<lb n="0531a08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0801">與屠闇伯居士</item><item xml:id="itemJ31p0531a0807">與倪伯屛司李</item>
<lb n="0531a09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a0901">與朱近修孝廉<note place="inline">一字養明</note></item><item xml:id="itemJ31p0531a0911">與黃介子居士</item>
<lb n="0531a10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1001">與倪伯屛</item><item xml:id="itemJ31p0531a1005">與屠范二道長</item>
<lb n="0531a11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1101">與廣文楊公</item><item xml:id="itemJ31p0531a1106">謝黃闇齋參政</item>
<lb n="0531a12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1201">與倪伯屛</item><item xml:id="itemJ31p0531a1205">與屠闇伯文學</item>
<lb n="0531a13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1301">與吳伯明居士</item><item xml:id="itemJ31p0531a1307">復虞山諸護法</item>
<lb n="0531a14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1401">又啓</item><item xml:id="itemJ31p0531a1403">復錢牧翁宗伯</item>
<lb n="0531a15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1501">復孫光甫方伯</item><item xml:id="itemJ31p0531a1507">復嚴子張兵部</item>
<lb n="0531a16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1601">復錢嗣懿封翁錢嗣希進士</item>
<lb n="0531a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1701">復翁子安孝廉</item><item xml:id="itemJ31p0531a1707">復孫孝若孝廉</item>
<lb n="0531a18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a1801">復錢西翰孝廉</item><item xml:id="itemJ31p0531a1807">復陸禹舟陸定爾兩護
<lb n="0531a19" ed="J"/>法啓</item><item xml:id="itemJ31p0531a1903">復毛子晉檀越</item>
<lb n="0531a20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2001">復錢孺飴孝廉</item><item xml:id="itemJ31p0531a2007">復破山西林隱谷禪丈</item>
<lb n="0531a21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2101">復羅夢章道臺</item><item xml:id="itemJ31p0531a2107">復陳平若御史</item>
<lb n="0531a22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2201">復鄔簡在孝廉</item><item xml:id="itemJ31p0531a2207">復胡宅衆文學</item>
<lb n="0531a23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2301">東顧敬修居士</item><item xml:id="itemJ31p0531a2307">復孫孝若孝廉<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0531a24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2401">復孫非臺居士<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0531a2409">復虞山諸護法</item>
<lb n="0531a25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2501">復孫非臺</item><item xml:id="itemJ31p0531a2505">與孫孝若</item>
<lb n="0531a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2601">謝錢牧翁宗伯</item><item xml:id="itemJ31p0531a2607">簡王兆吉護法</item>
<lb n="0531a27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2701">辭孫非臺護法</item><item xml:id="itemJ31p0531a2707">簡能仁木陳和尙</item>
<lb n="0531a28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2801">復宛陵詹曰至居士</item><item xml:id="itemJ31p0531a2809">復棲眞林野和尙</item>
<lb n="0531a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a2901">復廣潤木陳和尙</item><item xml:id="itemJ31p0531a2908">復興化護法</item>
<lb n="0531a30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531a3001">寄雪竇石奇和尙</item><item xml:id="itemJ31p0531a3008">與黎太沖長者</item>
<pb n="0531b" ed="J" xml:id="J31.B267.0531b"/>
<lb n="0531b01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0101">復吳鹿翁相公<note place="inline">附表書</note></item><item xml:id="itemJ31p0531b0110">復孫光甫</item>
<lb n="0531b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0201">復孫非臺</item><item xml:id="itemJ31p0531b0205">寄王言遠</item>
<lb n="0531b03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0301">簡金壇蔣楚珍護法</item><item xml:id="itemJ31p0531b0309">簡蔣虎臣太史</item>
<lb n="0531b04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0401">簡興化吳鹿友相公</item><item xml:id="itemJ31p0531b0409">寄李平菴文學</item>
<lb n="0531b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0501">寄詹曰至</item><item xml:id="itemJ31p0531b0505">與諸千如待詔<note place="inline">一字合甫</note></item>
<lb n="0531b06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0601">寄吳伯明</item><item xml:id="itemJ31p0531b0605">與王雲來居士</item>
<lb n="0531b07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0701">復詹曰至</item><item xml:id="itemJ31p0531b0705">謝嘉善錢塞菴相公</item>
<lb n="0531b08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0801">復黃坡蔡遯翁</item><item xml:id="itemJ31p0531b0807">復柯敬明</item>
<lb n="0531b09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b0901">與倪伯屛</item><item xml:id="itemJ31p0531b0905">與諸合甫</item>
<lb n="0531b10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1001">與葛瑞五</item><item xml:id="itemJ31p0531b1005">與葉嶽心</item>
<lb n="0531b11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1101">與陸平叔居士</item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0531b12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1201">○卷之五<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0531b1205">文部<note place="inline">戊</note>
<lb n="0531b13" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0531b1301">書啓<note place="inline">下</note>
<lb n="0531b14" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0531b1401">復京口鶴林諸護法啓</item><item xml:id="itemJ31p0531b1410">復雪竇石奇和尙<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0531b15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1501">復溫州法幢大士法姪</item><item xml:id="itemJ31p0531b1510">寄朱近修</item>
<lb n="0531b16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1601">與范遵甫</item><item xml:id="itemJ31p0531b1605">與周公貞</item>
<lb n="0531b17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1701">復道峰木陳和尙</item><item xml:id="itemJ31p0531b1708">簡姚益城中丞</item>
<lb n="0531b18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1801">與五磊穎石法姪</item><item xml:id="itemJ31p0531b1808">與超果破顏法姪</item>
<lb n="0531b19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b1901">與徐心韋侍御</item><item xml:id="itemJ31p0531b1907">與江寧劉覺岸居士</item>
<lb n="0531b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2001">與詹曰至</item><item xml:id="itemJ31p0531b2005">寄祁驥超居士</item>
<lb n="0531b21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2101">寄倪伯屛司理</item><item xml:id="itemJ31p0531b2107">寄報恩浮石和尙</item>
<lb n="0531b22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2201">復黎太沖長者</item><item xml:id="itemJ31p0531b2207">復吳北海文學</item>
<lb n="0531b23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2301">復屠闇伯</item><item xml:id="itemJ31p0531b2305">復鄭子康</item>
<lb n="0531b24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2401">復范子遵甫</item><item xml:id="itemJ31p0531b2406">簡孫孝若護法</item>
<lb n="0531b25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2501">寄嚴髫珠居士</item><item xml:id="itemJ31p0531b2507">答陸葆翁</item>
<lb n="0531b26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2601">復芸居玄若老友</item><item xml:id="itemJ31p0531b2608">復顧敬修居士</item>
<lb n="0531b27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2701">復泯巖空林大師</item><item xml:id="itemJ31p0531b2708">答鍾雪緣文學</item>
<lb n="0531b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2801">答呂幼安文學</item><item xml:id="itemJ31p0531b2807">簡王念尼道臺</item>
<lb n="0531b29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b2901">答<name role="" type="person">蓮花峰</name>了源法姪</item><item xml:id="itemJ31p0531b2909">與孫非臺</item>
<lb n="0531b30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531b3001">東陸哉生</item><item xml:id="itemJ31p0531b3005">復耿玉齊護法</item>
<pb n="0531c" ed="J" xml:id="J31.B267.0531c"/>
<lb n="0531c01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0101">簡王念尼</item><item xml:id="itemJ31p0531c0105">答玉峰玄佩二法孫</item>
<lb n="0531c02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0201">簡韋海梁<anchor xml:id="nkr_note_add_0531c0201" n="0531c0201"/><anchor xml:id="beg0531c0201" n="0531c0201"/>刺<anchor xml:id="end0531c0201"/>史</item><item xml:id="itemJ31p0531c0207">簡耿玉齊道臺</item>
<lb n="0531c03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0301">與李明遠文學</item><item xml:id="itemJ31p0531c0307">與朱養明</item>
<lb n="0531c04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0401">簡屠闇伯</item><item xml:id="itemJ31p0531c0405">復李端維李武曾昆仲</item>
<lb n="0531c05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0501">寄松陵包孝廉</item><item xml:id="itemJ31p0531c0507">與錢福先民部</item>
<lb n="0531c06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0601">與朱近修</item><item xml:id="itemJ31p0531c0605">復南澗曉菴法姪</item>
<lb n="0531c07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0701">復理融禪人</item><item xml:id="itemJ31p0531c0706">東韋聲玉<anchor xml:id="nkr_note_add_0531c0701" n="0531c0701"/><anchor xml:id="beg0531c0701" n="0531c0701"/>刺<anchor xml:id="end0531c0701"/>史<note place="inline">一半海渠</note></item>
<lb n="0531c08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0801">東耿玉齊道臺</item><item xml:id="itemJ31p0531c0807">復五磊穎姪</item>
<lb n="0531c09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c0901">復王言遠</item><item xml:id="itemJ31p0531c0905">復朱近修</item>
<lb n="0531c10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1001">復柯敬明居士</item><item xml:id="itemJ31p0531c1007">東楊九春府尊</item>
<lb n="0531c11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1101">復白雲鹿門大師</item><item xml:id="itemJ31p0531c1108">東馬培元護法</item>
<lb n="0531c12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1201">東雪竇和尙</item><item xml:id="itemJ31p0531c1206">復與麼時書記<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0531c13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1301">示石隱珍徒</item><item xml:id="itemJ31p0531c1306">示西華瑋首座</item>
<lb n="0531c14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1401">示睿能上人</item><item xml:id="itemJ31p0531c1406">示印象知客</item>
<lb n="0531c15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1501">示法平書記</item><item xml:id="itemJ31p0531c1506">與詹曰至</item>
<lb n="0531c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1601">與徐心韋侍御</item><item xml:id="itemJ31p0531c1607">留簡報恩浮石和尙</item>
<lb n="0531c17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1701">與倪伯屛司理</item><item xml:id="itemJ31p0531c1707">復金子乾居士</item>
<lb n="0531c18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1801">與錢聖月居士</item><item xml:id="itemJ31p0531c1807">復周貞可</item>
<lb n="0531c19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c1901">復翠微漢萍大師</item><item xml:id="itemJ31p0531c1908">與達本長老</item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0531c20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2001">○卷之六<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0531c2005">文部<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0531c2001" n="0531c2001"/><anchor xml:id="beg0531c2001" n="0531c2001"/>己<anchor xml:id="end0531c2001"/></note>
<lb n="0531c21" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0531c2101">雜牘
<lb n="0531c22" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0531c2201">與唯一禪師</item><item xml:id="itemJ31p0531c2206">與鹽梅禪師</item>
<lb n="0531c23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2301">答友</item><item xml:id="itemJ31p0531c2303">與山中友人</item>
<lb n="0531c24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2401">與婁江毆沖谷文學</item><item xml:id="itemJ31p0531c2409">復崑山諸千如文學<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0531c25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2501">簡嘉善周君謨</item><item xml:id="itemJ31p0531c2507">簡馮荃升文學</item>
<lb n="0531c26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2601">簡吳伯明</item><item xml:id="itemJ31p0531c2605">復張靜垣</item>
<lb n="0531c27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2701">簡周西玄</item><item xml:id="itemJ31p0531c2705">與吳君訥</item>
<lb n="0531c28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2801">簡王言遠</item><item xml:id="itemJ31p0531c2805">復兄</item>
<lb n="0531c29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c2901">與宋五陵鍊師</item><item xml:id="itemJ31p0531c2907">簡周西玄</item>
<lb n="0531c30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c3001">與丁方流文學</item><item xml:id="itemJ31p0531c3007">與李曉令<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0531c31" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0531c3101">與吳門玄若師</item><item xml:id="itemJ31p0531c3107">復吳伯明</item>
<pb n="0532a" ed="J" xml:id="J31.B267.0532a"/>
<lb n="0532a01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0101">復李曉令</item><item xml:id="itemJ31p0532a0105">寄靈章友人病中</item>
<lb n="0532a02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0201">與李曉令</item><item xml:id="itemJ31p0532a0205">與唐琪圜</item>
<lb n="0532a03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0301">與道侶</item><item xml:id="itemJ31p0532a0304">與王言遠</item>
<lb n="0532a04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0401">與孫集公</item><item xml:id="itemJ31p0532a0405">與李曉令</item>
<lb n="0532a05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0501">復天童木陳和尙</item><item xml:id="itemJ31p0532a0508">寄江陰軋明寺元白禪
<lb n="0532a06" ed="J"/>師</item><item xml:id="itemJ31p0532a0602">與社友</item>
<lb n="0532a07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0701">與沈傳中文學</item><item xml:id="itemJ31p0532a0707">答李曉令</item>
<lb n="0532a08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0801">復諸千如</item><item xml:id="itemJ31p0532a0805">答葉嶽心</item>
<lb n="0532a09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a0901">答錢聖月</item><item xml:id="itemJ31p0532a0905">與許白生文學</item>
<lb n="0532a10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1001">與虎丘道侶</item><item xml:id="itemJ31p0532a1006">與諸合甫</item>
<lb n="0532a11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1101">與葛瑞五</item><item xml:id="itemJ31p0532a1105">與葉嶽心</item>
<lb n="0532a12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1201">與嚴髫珠</item><item xml:id="itemJ31p0532a1205">與葛瑞五</item>
<lb n="0532a13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1301">復松雨師</item><item xml:id="itemJ31p0532a1305">簡空林大師</item>
<lb n="0532a14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1401">示靈嶼上人</item><item xml:id="itemJ31p0532a1406">寄沈傳中文學</item>
<lb n="0532a15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1501">復姚江沈求如居士</item><item xml:id="itemJ31p0532a1509">復鄭子康</item>
<lb n="0532a16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1601">與李曉令</item><item xml:id="itemJ31p0532a1605">復王侶石</item>
<lb n="0532a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1701">復李曉令</item><item xml:id="itemJ31p0532a1705">簡鶴師</item>
<lb n="0532a18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1801">與葉嶽心</item><item xml:id="itemJ31p0532a1805">與高靜之居士</item>
<lb n="0532a19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a1901">與雪丆首座</item><item xml:id="itemJ31p0532a1906">與印象知客</item>
<lb n="0532a20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2001">簡吳稚先居士<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532a2009">與吳仲木</item>
<lb n="0532a21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2101">與陸哉生文學</item><item xml:id="itemJ31p0532a2107">與陸子念居士</item>
<lb n="0532a22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2201">簡陸葆翁</item><item xml:id="itemJ31p0532a2205">與靈嶼上人</item>
<lb n="0532a23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2301">與香際上人</item><item xml:id="itemJ31p0532a2306">與吳稚仙</item>
<lb n="0532a24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2401">與徐非一</item><item xml:id="itemJ31p0532a2405">復陸叔範居士</item>
<lb n="0532a25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2501">與陸藎臣</item><item xml:id="itemJ31p0532a2505">與陸平叔</item>
<lb n="0532a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2601">與范遵甫</item><item xml:id="itemJ31p0532a2605">答鄭子康<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0532a27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2701">與隱峰侍者</item><item xml:id="itemJ31p0532a2706">與廣潤木陳和尙</item>
<lb n="0532a28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2801">與梅谿菴主</item><item xml:id="itemJ31p0532a2806">與王侶石文學</item>
<lb n="0532a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a2901">寄曉令諸郞君</item><item xml:id="itemJ31p0532a2907">與商尊法姪</item>
<lb n="0532a30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532a3001">寄極樂菴嬾石監院</item><item xml:id="itemJ31p0532a3009">簡庉村浮石和尙</item>
<pb n="0532b" ed="J" xml:id="J31.B267.0532b"/>
<lb n="0532b01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0101">復錢聖月</item><item xml:id="itemJ31p0532b0105">簡周公貞</item>
<lb n="0532b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0201">與范遵甫<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532b0207">與朱近修</item>
<lb n="0532b03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0301">與法平書記</item><item xml:id="itemJ31p0532b0306">簡木陳和尙</item>
<lb n="0532b04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0401">簡報恩浮石和尙</item><item xml:id="itemJ31p0532b0408">與玄若禪師<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0532b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0501">復周靑士</item><item xml:id="itemJ31p0532b0505">復王薇垣</item>
<lb n="0532b06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0601">與錢聖月</item><item xml:id="itemJ31p0532b0605">與朱近修</item>
<lb n="0532b07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0701">東鶴師兄</item><item xml:id="itemJ31p0532b0705">與陸葆翁<note place="inline">二首</note></item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0532b08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b0801">○卷之七<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0532b0805">文部<note place="inline">庚</note>
<lb n="0532b09" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0532b0901">頌
<lb n="0532b10" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0532b1001">雪竇石奇和尙書華嚴經頌</item>
<lb n="0532b11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b1101">四大家書華嚴經頌<note place="inline">有序十一首</note></item>
<lb n="0532b12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b1201"><name role="" type="person">普陀山</name>舍利頌<note place="inline">有序</note></item><item xml:id="itemJ31p0532b1209">千手眼大悲菩薩頌</item>
<lb n="0532b13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b1301">雪彌勒頌<note place="inline">十二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532b1308">和南宋天封佛慈禪師
<lb n="0532b14" ed="J"/>蜜蜂頌<note place="inline">有序　二十首，　附原頌及全明進禪師和幷序</note>。</item></list></item>
<lb n="0532b15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b1501">像讚<note place="inline">附雜題書</note>
<lb n="0532b16" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0532b1601">一佛兩菩薩像</item><item xml:id="itemJ31p0532b1607">藥師佛乘白牛像</item>
<lb n="0532b17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b1701">觀音像<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532b1706">繡觀音</item>
<lb n="0532b18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b1801">大悲菩薩像</item><item xml:id="itemJ31p0532b1806">魚籃大士像</item>
<lb n="0532b19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b1901">大士象王圖</item><item xml:id="itemJ31p0532b1906">羅漢像</item>
<lb n="0532b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2001">十八大阿羅漢卷</item><item xml:id="itemJ31p0532b2008">十六阿羅漢卷</item>
<lb n="0532b21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2101">初祖達磨<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532b2107">天童老和尙<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0532b22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2201">石車和尙<note place="inline">三首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532b2207">石奇和尙</item>
<lb n="0532b23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2301">林野和尙<note place="inline">三首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532b2307">自題頂相<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0532b24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2401">三敎圖</item><item xml:id="itemJ31p0532b2404">純陽大仙像</item>
<lb n="0532b25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2501">勝師伯像</item><item xml:id="itemJ31p0532b2505">仲師伯像</item>
<lb n="0532b26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2601">素純法師像</item><item xml:id="itemJ31p0532b2606">芸居玄若機公像</item>
<lb n="0532b27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2701">雲岫菴隱山老宿像</item><item xml:id="itemJ31p0532b2709">傳輝大德像</item>
<lb n="0532b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2801">瑤山老師像</item><item xml:id="itemJ31p0532b2806">慧明上座像</item>
<lb n="0532b29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b2901">潛菴老師像</item><item xml:id="itemJ31p0532b2906">雲在菴道嵩師像</item>
<lb n="0532b30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532b3001">從聞友人像</item><item xml:id="itemJ31p0532b3006">智林寺屺瞻開士像</item>
<pb n="0532c" ed="J" xml:id="J31.B267.0532c"/>
<lb n="0532c01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0101">雨菴大德像</item><item xml:id="itemJ31p0532c0106">巢修上人像</item>
<lb n="0532c02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0201">慈航老師像</item><item xml:id="itemJ31p0532c0206">石佛菴畫空老師像</item>
<lb n="0532c03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0301">明奇靜主像</item><item xml:id="itemJ31p0532c0306">長庚鏡池老宿像</item>
<lb n="0532c04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0401">濟寰老師像</item><item xml:id="itemJ31p0532c0406">石浪老禪像</item>
<lb n="0532c05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0501">李曉令持綸圖<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c0509">孫冶堂行腳圖</item>
<lb n="0532c06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0601">丁長卿文學像</item><item xml:id="itemJ31p0532c0607">丁漢卿居士像</item>
<lb n="0532c07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0701">李道人侍母行樂</item><item xml:id="itemJ31p0532c0708">徐玉井道人像</item>
<lb n="0532c08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0801">戎明宇長者像</item><item xml:id="itemJ31p0532c0807">丁華宇道人像</item>
<lb n="0532c09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c0901">陳衡山居士像<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c0909">徐玉宇道人像</item>
<lb n="0532c10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1001">浩然居士像</item><item xml:id="itemJ31p0532c1006">殷元長事佛圖</item>
<lb n="0532c11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1101">徐定宇歸來圖</item><item xml:id="itemJ31p0532c1107">伍虞顚道人像</item>
<lb n="0532c12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1201">朱待予像</item><item xml:id="itemJ31p0532c1205">吳節侯文學像</item>
<lb n="0532c13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1301">曹母周孺人像</item><item xml:id="itemJ31p0532c1307">汪子瑜居士像</item>
<lb n="0532c14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1401">江君圖</item><item xml:id="itemJ31p0532c1404">項孔彰居士像<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0532c15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1501">王南伯文學再生像</item><item xml:id="itemJ31p0532c1509">丁籲卿文學像</item>
<lb n="0532c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1601">丁方荀像</item><item xml:id="itemJ31p0532c1605">王子佑松下憩圖</item>
<lb n="0532c17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1701">王順塘善友像</item><item xml:id="itemJ31p0532c1707">項素仙像</item>
<lb n="0532c18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1801">題畫</item><item xml:id="itemJ31p0532c1803">牡丹圖</item>
<lb n="0532c19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c1901">畫菜<note place="inline">七首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c1905">畫葡萄<note place="inline">十一首</note></item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0532c20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c2001">○卷之八<list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0532c2005">偈部
<lb n="0532c21" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0532c2101">戊寅初住銅井山勝露居士伯明吳先生以四偈
<lb n="0532c22" ed="J"/>貽岫子有林下風味援筆次韻</item>
<lb n="0532c23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c2301">山中吟<note place="inline">十首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c2306">正月十日大雪</item>
<lb n="0532c24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c2401">歲暮至上元夜紀述<note place="inline">十首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c2411">庚辰冬開法古南入春
<lb n="0532c25" ed="J"/>偶成<note place="inline">八首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c2505">穀日唐琪圜居士以登
<lb n="0532c26" ed="J"/>天目八詩手書緘寄步韻卻答。</item>
<lb n="0532c27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c2701">示楚萍<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c2706">示慈舟<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0532c28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c2801">谿院言懷<note place="inline">七首</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c2807">獨坐</item>
<lb n="0532c29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c2901">癸未八月朔日禮洞聞和尙塔有感<note place="inline">六首</note></item>
<lb n="0532c30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0532c3001">蒲菴二首贈愼獨師<note place="inline">有序</note></item><item xml:id="itemJ31p0532c3011">武塘周西玄居士有喪
<pb n="0533a" ed="J" xml:id="J31.B267.0533a"/>
<lb n="0533a01" ed="J"/>明之戚寄<anchor xml:id="nkr_note_add_0533a0101" n="0533a0101"/><anchor xml:id="beg0533a0101" n="0533a0101"/>慰<anchor xml:id="end0533a0101"/></item><item xml:id="itemJ31p0533a0106">新正四日答李曉令醉
<lb n="0533a02" ed="J"/>後句<note place="inline">附原偈</note></item><item xml:id="itemJ31p0533a0206">春日走筆<note place="inline">六首</note></item>
<lb n="0533a03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a0301"><name role="" type="person">天童山</name>久雨有持扇乞偈者</item>
<lb n="0533a04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a0401">偕高原石幢同人三公夜出石筍峰</item>
<lb n="0533a05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a0501">宿天竺三生石</item><item xml:id="itemJ31p0533a0507">李明遠居士乞悼兒詩
<lb n="0533a06" ed="J"/><note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533a0603">重晤雲義先生</item>
<lb n="0533a07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a0701">題秋亭</item><item xml:id="itemJ31p0533a0704">丁承淸齋夜談<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533a08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a0801">示玄谷<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533a0806">新正十八日壽虎丘本
<lb n="0533a09" ed="J"/>如老師</item><item xml:id="itemJ31p0533a0904">病起<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0533a10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a1001">乙酉春大雪破石、一念二禪人聚彌勒佛像於中
<lb n="0533a11" ed="J"/>庭，納子競觀，悚然增敬，以幻修幻，無是過也。戲
<lb n="0533a12" ed="J"/>拈四偈</item><item xml:id="itemJ31p0533a1204">鰲魚燈<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0533a13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a1301">走馬燈<note place="inline">三首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533a1306">火爆</item>
<lb n="0533a14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a1401">竹扇</item><item xml:id="itemJ31p0533a1403">乙酉孟夏天童南山禮
<lb n="0533a15" ed="J"/>先師塔有感<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533a1508">梧山十七詠<note place="inline">十八首</note></item>
<lb n="0533a16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a1601">天童木和尙送被簡謝<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a1701">和南源大師山居<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533a1710">早春寄訊錢塞菴相國
<lb n="0533a18" ed="J"/><note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533a1803">寄謝虞軋颺給諫</item>
<lb n="0533a19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a1901">酬空林大師見寄</item><item xml:id="itemJ31p0533a1908">七夕鄭子康初來參偈
<lb n="0533a20" ed="J"/>贈</item><item xml:id="itemJ31p0533a2002">贈陸子念</item>
<lb n="0533a21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2101">病中謝客</item><item xml:id="itemJ31p0533a2105">雪彌勒<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533a22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2201">答李曉令</item><item xml:id="itemJ31p0533a2205">贈形家李同春</item>
<lb n="0533a23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2301">寄題錢聖月<g ref="#CB15117">𠁼</g>丆</item><item xml:id="itemJ31p0533a2308">禾中重建眞如寶塔</item>
<lb n="0533a24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2401">峽石山慧力寺修鐘樓</item><item xml:id="itemJ31p0533a2410">子康、鄭子淸修梵行攝
<lb n="0533a25" ed="J"/>入法系，命之曰恬，作二偈貽之。</item>
<lb n="0533a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2601">贈范夢覺</item><item xml:id="itemJ31p0533a2605">示陳宣其文學</item>
<lb n="0533a27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2701">示陸咫顏文學</item><item xml:id="itemJ31p0533a2707">示王臨玉文學</item>
<lb n="0533a28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2801">題崑山戈玄淨先生略傳後</item>
<lb n="0533a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a2901">示丁方流</item><item xml:id="itemJ31p0533a2905">示吳彥正</item>
<lb n="0533a30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533a3001">贈丁和卿文學</item><item xml:id="itemJ31p0533a3007">贈丁長卿文學</item>
<pb n="0533b" ed="J" xml:id="J31.B267.0533b"/>
<lb n="0533b01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b0101">偶成</item><item xml:id="itemJ31p0533b0103">達本上座乞題墨蘭</item>
<lb n="0533b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b0201">題徑山雪老人畫扇</item><item xml:id="itemJ31p0533b0209">壽朱近修母慈淵查孺
<lb n="0533b03" ed="J"/>人</item><item xml:id="itemJ31p0533b0302">書嚴髫珠米單文後<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533b04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b0401">和海鹽劉霜厓邑侯持缽偈<note place="inline">附原偈</note></item>
<lb n="0533b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b0501">酬髫珠居士<note place="inline">二首附原偈</note></item><item xml:id="itemJ31p0533b0511">贈丁韓雲文學<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533b06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b0601">曲肱而枕之示吳子進</item><item xml:id="itemJ31p0533b0610">雪窗獨坐迥禪展紙索
<lb n="0533b07" ed="J"/>書</item><item xml:id="itemJ31p0533b0702">示夏禹公</item>
<lb n="0533b08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b0801">示張兩如</item><item xml:id="itemJ31p0533b0805">竹窗偶成</item>
<lb n="0533b09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b0901">題李曉令草亭</item><item xml:id="itemJ31p0533b0907">題風竹圖</item>
<lb n="0533b10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1001">題王宣遠南詢畫册<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533b1011">寶晉齋閱仇十洲臨李</item>
<lb n="0533b11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1101">龍眠畫佛嘗隨衆卷</item><item xml:id="itemJ31p0533b1109">梅里鎭重修東塔</item>
<lb n="0533b12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1201">禮夾山林皋和尙塔</item><item xml:id="itemJ31p0533b1209">悼黃介老<note place="inline">有序八首</note></item>
<lb n="0533b13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1301">書徐虞求先生讀語錄二偈册<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533b14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1401">莖虀偈<note place="inline">有引</note></item><item xml:id="itemJ31p0533b1406">宣城詹曰至其生世之
<lb n="0533b15" ed="J"/>月日，卽其母氏去世之月日也。寄箋須語，以偈
<lb n="0533b16" ed="J"/>報之</item><item xml:id="itemJ31p0533b1603">鶴林詠古<note place="inline">十三首</note></item>
<lb n="0533b17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1701">寄靑蓮同參</item><item xml:id="itemJ31p0533b1706">送道場山曉音知客</item>
<lb n="0533b18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1801">謝事</item><item xml:id="itemJ31p0533b1803">贈顧聖復業醫</item>
<lb n="0533b19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b1901">答王雲來文學</item><item xml:id="itemJ31p0533b1907">答陳復菴乩仙<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0533b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2001">過葑溪周雲巖道侶靜室</item>
<lb n="0533b21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2101">天童送蘭若上人出山</item><item xml:id="itemJ31p0533b2110">寄聚周上人</item>
<lb n="0533b22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2201">示曹雲海</item><item xml:id="itemJ31p0533b2205">讀新桂瞿公臨難諸作
<lb n="0533b23" ed="J"/><note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533b2303">示吳萃凡</item>
<lb n="0533b24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2401">示吳永侯</item><item xml:id="itemJ31p0533b2405">寄秋亭三子</item>
<lb n="0533b25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2501">臘雪二見</item><item xml:id="itemJ31p0533b2505">送麗中大德</item>
<lb n="0533b26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2601">送駿機大德</item><item xml:id="itemJ31p0533b2606">送祗園老禪回閩緣幹</item>
<lb n="0533b27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2701">示慈帆上人</item><item xml:id="itemJ31p0533b2706">碧峰禪人病中求示</item>
<lb n="0533b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2801">和宋慈受深禪師登披雲臺十詠<note place="inline">有序，附原韻偈跋。</note></item>
<lb n="0533b29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b2901">和宋虛堂愚禪師虎丘十詠<note place="inline">附原詠</note></item></list></item></list></item>
<lb n="0533b30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533b3001">○卷之九
<pb n="0533c" ed="J" xml:id="J31.B267.0533c"/>
<lb n="0533c01" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0533c0101">詩部<note place="inline">甲之一</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0533c0106">銅井時
<lb n="0533c02" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0533c0201">杪冬還山口占</item><item xml:id="itemJ31p0533c0207">招鶴兄西山看梅<note place="inline">八首</note></item>
<lb n="0533c03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c0301">庚辰夏再登銅井設關禁足</item>
<lb n="0533c04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c0401">馮荃升文學冒暑過訪</item><item xml:id="itemJ31p0533c0410">新秋書事</item>
<lb n="0533c05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c0501">晚秋寓湖上</item><item xml:id="itemJ31p0533c0506">冬日放舟鶴湖抵梅居
<lb n="0533c06" ed="J"/>晤周君謨孝廉書贈</item><item xml:id="itemJ31p0533c0609">龍湖早發擬之長水阻
<lb n="0533c07" ed="J"/>風泊王江涇作</item><item xml:id="itemJ31p0533c0707">題穎源弟靜室</item>
<lb n="0533c08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c0801">婁江靜室曉作</item><item xml:id="itemJ31p0533c0807">宿虎丘西隱</item>
<lb n="0533c09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c0901">過不二上人</item><item xml:id="itemJ31p0533c0906">題竹</item>
<lb n="0533c10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c1001">再登程純甫書樓</item><item xml:id="itemJ31p0533c1008">張靜垣同舟至軋元菴</item></list></item></list></item>
<lb n="0533c11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c1101">詩部<note place="inline">甲之二</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0533c1106">古南時<note place="inline">上</note>
<lb n="0533c12" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0533c1201">折蘆菴<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c1206">開爐古南閱諸衲子除
<lb n="0533c13" ed="J"/>夕之作</item><item xml:id="itemJ31p0533c1304">村懷<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0533c14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c1401">溪濱落花觸目成偈<note place="inline">五首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c1411">杪秋晤唐祈遠於烏戍
<lb n="0533c15" ed="J"/>書園</item><item xml:id="itemJ31p0533c1503">九日於住波菴小閣</item>
<lb n="0533c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c1601">宿當湖<name role="" type="person">西林寺</name><note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c1609">題金山圖<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533c17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c1701">寄懷天台<name role="" type="person">靈鷲寺</name>石奇和尙<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0533c18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c1801">贈褚鳳廷道翁</item><item xml:id="itemJ31p0533c1807">褚鳳廷宅看閩中將樂
<lb n="0533c19" ed="J"/>石</item><item xml:id="itemJ31p0533c1902">登魯菴水閣右個</item>
<lb n="0533c20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2001">寄吳門玄若機公<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c2010">春暮雜詠<note place="inline">十首</note></item>
<lb n="0533c21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2101">夢戒雷震公<note place="inline">有序二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c2110">夏晚同程純甫菴後散
<lb n="0533c22" ed="J"/>步<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c2204">范遵甫覽予山偈擊節
<lb n="0533c23" ed="J"/>別後寄贈<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c2307">久雨</item>
<lb n="0533c24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2401">刪竹<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0533c2405">古木</item>
<lb n="0533c25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2501">返照</item><item xml:id="itemJ31p0533c2503">移蕉</item>
<lb n="0533c26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2601">摘瓜</item><item xml:id="itemJ31p0533c2603">曝書</item>
<lb n="0533c27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2701">觀帖</item><item xml:id="itemJ31p0533c2703">觀魚</item>
<lb n="0533c28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2801">納涼</item><item xml:id="itemJ31p0533c2803">又觀魚</item>
<lb n="0533c29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c2901">將登天台寄王言遠孝廉</item>
<lb n="0533c30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0533c3001">錢塘値雨</item><item xml:id="itemJ31p0533c3005">過棗樹灣</item></list></item></list></item></list></item>
<pb n="0534a" ed="J" xml:id="J31.B267.0534a"/>
<lb n="0534a01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a0101">○卷之十
<lb n="0534a02" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0534a0201">詩部<note place="inline">乙</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0534a0204">古南時<note place="inline">下</note>
<lb n="0534a03" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0534a0301">送王言遠北上</item><item xml:id="itemJ31p0534a0307">除夕次澄禪人</item>
<lb n="0534a04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a0401">語風雪大師送天童老人入塔訖裁詩別衆感而
<lb n="0534a05" ed="J"/>次韻</item><item xml:id="itemJ31p0534a0503">舟過慈谿齋姚益城中
<lb n="0534a06" ed="J"/>丞宅因和山居之什</item><item xml:id="itemJ31p0534a0609">偕石幢高原間人三公
<lb n="0534a07" ed="J"/>過靈隱憩<name role="" type="person">冷泉亭</name></item><item xml:id="itemJ31p0534a0708">韜光曉步</item>
<lb n="0534a08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a0801">立夏前李曉令招游藿圜</item>
<lb n="0534a09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a0901">漫書陸體莊扇</item><item xml:id="itemJ31p0534a0907">早熱</item>
<lb n="0534a10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1001">寄答唯一師</item><item xml:id="itemJ31p0534a1006">尋元白師於江陰乾明
<lb n="0534a11" ed="J"/>寺夜話</item><item xml:id="itemJ31p0534a1104">過丁氏湖莊</item>
<lb n="0534a12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1201">贈丁虞卿文學</item><item xml:id="itemJ31p0534a1207">再晤丁方流</item>
<lb n="0534a13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1301">歲暮答蔣聞大孝廉見懷</item>
<lb n="0534a14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1401">病中素閒友人見過</item><item xml:id="itemJ31p0534a1409">答倪閬民</item>
<lb n="0534a15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1501">七里港<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534a1506">臥疾移舟虎丘</item>
<lb n="0534a16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1601">寄友</item><item xml:id="itemJ31p0534a1603">題畫</item>
<lb n="0534a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1701">從聞統公自拂水巖移關東塔寺過贈</item>
<lb n="0534a18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1801">春暮歸舟<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534a1807">寄吳門素純法師</item>
<lb n="0534a19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a1901">歸燕識故巢<note place="inline">十首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534a1908">懷西湖</item>
<lb n="0534a20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a2001">立夏前一日同道侶登硤石山値雨<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0534a21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a2101">丙戌夏自甬東還古南舊院錢聖月來訪出乃尊
<lb n="0534a22" ed="J"/>豈麈公閱唯識論遺筆見示，兼贈二詩，卽韻答
<lb n="0534a23" ed="J"/>之<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534a2304">題嘉善祖燈菴<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534a24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a2401">中秋後一日過小菴</item><item xml:id="itemJ31p0534a2409">戒香居</item>
<lb n="0534a25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a2501">歲晚<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534a2505">和李無塵除夕元旦<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a2601">新正三日寄李曉令</item><item xml:id="itemJ31p0534a2609">早春尋梅過一菜菴</item>
<lb n="0534a27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a2701">飯後放舟溪東見硤石塔値象閒禪人引游李氏
<lb n="0534a28" ed="J"/>古墓</item><item xml:id="itemJ31p0534a2803">雪窗有懷<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a2901">對雪</item><item xml:id="itemJ31p0534a2903">曉晴</item>
<lb n="0534a30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534a3001">李曉令貽詩招看圜中海棠喜而有答<note place="inline">二首</note></item>
<pb n="0534b" ed="J" xml:id="J31.B267.0534b"/>
<lb n="0534b01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b0101">期過藿圜阻雨曉令折海棠一枝倂詩至</item>
<lb n="0534b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b0201">曉起見雲開有晴意寄曉令</item>
<lb n="0534b03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b0301">是日雨止過曉令圜中劇談至夜<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534b04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b0401">李曉令招叙海棠下兼惠趙松雪墨蹟報謝</item>
<lb n="0534b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b0501">曉令訂過石佛菴看花値雨阻約走筆自遣</item>
<lb n="0534b06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b0601">新霽曉令招村郊野步遂過石佛菴看海棠眉菴
<lb n="0534b07" ed="J"/>隨喜、脫沙佛像。至夕，曉令獨歸，予拏二三衲乘
<lb n="0534b08" ed="J"/>月而返</item><item xml:id="itemJ31p0534b0804">謝石佛菴主</item>
<lb n="0534b09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b0901">久雨寄朱養明</item><item xml:id="itemJ31p0534b0907">雨夜夢同岫雲禪者數
<lb n="0534b10" ed="J"/>輩策杖山谿之間，坡石古秀，其泉甚淸，喜而成
<lb n="0534b11" ed="J"/>偈，覺來風景猶在眉睫，童子請余筆之。</item>
<lb n="0534b12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b1201">春游紀事</item><item xml:id="itemJ31p0534b1205">題脫沙接引佛像</item>
<lb n="0534b13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b1301">西樓<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534b1305">懷舊隱</item>
<lb n="0534b14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b1401">有僧從吳興來得故人同人化公信有感<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534b15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b1501">偶成</item><item xml:id="itemJ31p0534b1503">七月下浣過藿園竹下
<lb n="0534b16" ed="J"/>坐</item><item xml:id="itemJ31p0534b1602">送王言遠之任廣州</item>
<lb n="0534b17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b1701">小春日壽吳鼎陶御史樁萱八秩<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534b18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b1801">寄張鳴九文學</item><item xml:id="itemJ31p0534b1807">除夕次聖儀禪人韻</item>
<lb n="0534b19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b1901">元旦</item><item xml:id="itemJ31p0534b1903">夜雪漫興<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2001">對雪口占<note place="inline">三首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534b2007">尋梅</item>
<lb n="0534b21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2101">初春送問松上人遇吳門兼簡王意菴</item>
<lb n="0534b22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2201">解制<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534b2205">尋梅</item>
<lb n="0534b23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2301">春游過李園</item><item xml:id="itemJ31p0534b2306">仲春三日壽李靑來文
<lb n="0534b24" ed="J"/>學母徐孺人八旬<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534b2410">寄懷張心素</item>
<lb n="0534b25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2501">寒食卽事<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534b2507">賦得佳節淸明桃李笑
<lb n="0534b26" ed="J"/><note place="inline">十首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534b2603">寄題敬亭山一峰菴</item>
<lb n="0534b27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2701">春暮有懷愍度師</item><item xml:id="itemJ31p0534b2708">過新城廣生菴</item>
<lb n="0534b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2801"><name role="" type="person">能仁寺</name></item><item xml:id="itemJ31p0534b2804"><name role="" type="person">千佛閣</name></item>
<lb n="0534b29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b2901">泛舟至沈翼軋先生墓</item><item xml:id="itemJ31p0534b2910">同邵含甫顧墳遠眺</item>
<lb n="0534b30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534b3001">飯郭淸安宅</item><item xml:id="itemJ31p0534b3006">廣生菴答沈天祿見貽</item>
<pb n="0534c" ed="J" xml:id="J31.B267.0534c"/>
<lb n="0534c01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0101">爛溪舟泛</item><item xml:id="itemJ31p0534c0105">浮碧菴</item>
<lb n="0534c02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0201">游凌氏古壟</item><item xml:id="itemJ31p0534c0206">草菴</item>
<lb n="0534c03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0301">塔港放舟至軋元菴</item><item xml:id="itemJ31p0534c0309">草蕩遇風</item>
<lb n="0534c04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0401">早發鴈蕩</item><item xml:id="itemJ31p0534c0405">柳溪橋</item>
<lb n="0534c05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0501">王帶存招游園亭<note place="inline">五首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534c0510">嬾齋步子康韻<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0534c06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0601">村居<note place="inline">八首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534c0605">中秋前一夕藿園看月
<lb n="0534c07" ed="J"/>時李子將有遠行</item><item xml:id="itemJ31p0534c0708">十五夜坐指月菴</item>
<lb n="0534c08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0801">大風呼權過秋亭攜鄭子看月</item>
<lb n="0534c09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c0901">偕鄭子泛舟別溪菴適王介人周公貞亦到</item>
<lb n="0534c10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c1001">登金山</item><item xml:id="itemJ31p0534c1004">焦山三詔洞</item>
<lb n="0534c11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c1101">鄭子學佛庭下生芝道瑞也詩以貽之</item>
<lb n="0534c12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c1201">送李曉令入粵</item><item xml:id="itemJ31p0534c1207">登施淳寶小閣</item>
<lb n="0534c13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c1301">酬范子月夜見懷</item><item xml:id="itemJ31p0534c1308">初夏范子同余過秋亭
<lb n="0534c14" ed="J"/>小菴有作步韻</item><item xml:id="itemJ31p0534c1407">寄懷王言遠</item>
<lb n="0534c15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c1501">紀游</item><item xml:id="itemJ31p0534c1503">書王祈兮屬</item>
<lb n="0534c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c1601">偶作<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534c1605">對松詩贈鄭平子先生
<lb n="0534c17" ed="J"/><note place="inline">有序</note></item><item xml:id="itemJ31p0534c1703">酬沈爾任文學<note place="inline">有序，附原詩</note></item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0534c18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c1801">○卷之十一
<lb n="0534c19" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0534c1901">詩部<note place="inline">丙之一</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0534c1906">古南時之餘一<note place="inline">秋行</note>
<lb n="0534c20" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0534c2001">癸未七月下浣將歸海虞破山寺掃洞聞和尙塔
<lb n="0534c21" ed="J"/>舟發梅溪卽事</item><item xml:id="itemJ31p0534c2107">舟次松陵値常湖馬遠
<lb n="0534c22" ed="J"/>之同泊</item><item xml:id="itemJ31p0534c2204">尹山道中</item>
<lb n="0534c23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c2301">宿石家濱</item><item xml:id="itemJ31p0534c2305">過華蕩</item>
<lb n="0534c24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c2401">舟中望維摩</item><item xml:id="itemJ31p0534c2406">雨中歸破山寺</item>
<lb n="0534c25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c2501">自虞山過江陰訪黃介子居士舟泊長涇</item>
<lb n="0534c26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c2601">登君山諸道侶偶集座中拈句<note place="inline">五首</note></item>
<lb n="0534c27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c2701">經春申君墓作<note place="inline">五首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534c2709">晚泊</item>
<lb n="0534c28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c2801">舟行口占<note place="inline">五首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534c2807">返棹虞山過南湖値雨</item>
<lb n="0534c29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c2901">破山寺夜坐<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0534c2908">留別山中法屬</item>
<lb n="0534c30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0534c3001">辭墓</item><item xml:id="itemJ31p0534c3003">別兄<note place="inline">二首</note></item>
<pb n="0535a" ed="J" xml:id="J31.B267.0535a"/>
<lb n="0535a01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a0101">答示倪閬民</item><item xml:id="itemJ31p0535a0106">過陸葆翁齋書贈</item>
<lb n="0535a02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a0201">過顧園</item><item xml:id="itemJ31p0535a0204"><g ref="#CB15117">𠁼</g>菴曉作</item>
<lb n="0535a03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a0301">寄吳伯明</item><item xml:id="itemJ31p0535a0305">過貝葉參晤培風師兼
<lb n="0535a04" ed="J"/>隨喜西方懺儀，且誌久別。</item>
<lb n="0535a05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a0501">過孫冶堂半是山居</item><item xml:id="itemJ31p0535a0509">過毘盧菴次韻答周貞
<lb n="0535a06" ed="J"/>可文學</item><item xml:id="itemJ31p0535a0604">毘盧菴紀興<note place="inline">十八首</note></item></list></item></list></item>
<lb n="0535a07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a0701">詩部<note place="inline">丙之二</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535a0706">古南時之餘二<note place="inline">折蘆</note><note place="inline">王言遠序一首</note>
<lb n="0535a08" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535a0801">池上來<note place="inline">有序設三十五首</note></item></list></item></list></item>
<lb n="0535a09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a0901">詩部<note place="inline">丙之三</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535a0906">古南時之餘三<note place="inline">雲在</note>
<lb n="0535a10" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535a1001">初秋過崑山雲在菴朱近修李曉令屠闇伯相期
<lb n="0535a11" ed="J"/>放棹，錢聖月以詩爲賦。</item>
<lb n="0535a12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1201">雲在菴送李曉令</item><item xml:id="itemJ31p0535a1208">寄朱子近修</item>
<lb n="0535a13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1301">中秋日從雲在菴放舟至西莊</item>
<lb n="0535a14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1401">宿西莊偕陳畦之諸道侶泛月</item>
<lb n="0535a15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1501">雲在菴作<note place="inline">八首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535a1507">贈沈君如</item>
<lb n="0535a16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1601">登玉峰</item><item xml:id="itemJ31p0535a1604">彌勒間</item>
<lb n="0535a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1701">劉公洞</item><item xml:id="itemJ31p0535a1704">一線天</item>
<lb n="0535a18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1801">從葛瑞五書參飯訖遂登玉峰絕頂</item>
<lb n="0535a19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a1901">飯後見村南楓葉策杖微行因過葛氏園亭逸駒
<lb n="0535a20" ed="J"/>上人留晚餉，口占<note place="inline">四首</note>。</item></list></item></list></item>
<lb n="0535a21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2101">詩部<note place="inline">丙之四</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535a2106">古南時之餘四<note place="inline">鷹峰</note>
<lb n="0535a22" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535a2201">九盤領</item><item xml:id="itemJ31p0535a2204"><name role="" type="person">師子巖</name></item>
<lb n="0535a23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2301">合掌石</item><item xml:id="itemJ31p0535a2304">南湖</item>
<lb n="0535a24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2401">北湖</item><item xml:id="itemJ31p0535a2403">潮音閣</item>
<lb n="0535a25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2501">出生幢</item><item xml:id="itemJ31p0535a2504">望湖臺</item>
<lb n="0535a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2601">鳴玉澗</item><item xml:id="itemJ31p0535a2604">鷹樓頂</item>
<lb n="0535a27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2701">黃沙塢</item><item xml:id="itemJ31p0535a2704"><name role="" type="person">白雲菴</name></item>
<lb n="0535a28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2801">珠花泉</item><item xml:id="itemJ31p0535a2804">石帆山</item>
<lb n="0535a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a2901">澉城</item><item xml:id="itemJ31p0535a2903">泰駐山</item>
<lb n="0535a30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535a3001">舟里堰</item><item xml:id="itemJ31p0535a3004">丹井</item>
<pb n="0535b" ed="J" xml:id="J31.B267.0535b"/>
<lb n="0535b01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b0101">高陽峰</item><item xml:id="itemJ31p0535b0104">下蓋山</item>
<lb n="0535b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b0201">六月三日游澉湖遂登吳公祠飽稚仙伊滿復過
<lb n="0535b03" ed="J"/>悟空古寺</item><item xml:id="itemJ31p0535b0305">和屠闇伯三作同晚眺
<lb n="0535b04" ed="J"/>也</item><item xml:id="itemJ31p0535b0402">下雲岫菴</item></list></item></list></item>
<lb n="0535b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b0501">詩部<note place="inline">丙之五</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535b0506">古南時之餘五<note place="inline">梅溪</note>
<lb n="0535b06" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535b0601">梅溪八詠</item><item xml:id="itemJ31p0535b0605">柬素園黃闇齋總憲</item>
<lb n="0535b07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b0701">送吳翠屛還金華山中</item><item xml:id="itemJ31p0535b0710">同諸子游普明廢寺</item>
<lb n="0535b08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b0801">長水塘泛舟至梅溪</item><item xml:id="itemJ31p0535b0809">溪上遇一生上人</item>
<lb n="0535b09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b0901">卽事</item><item xml:id="itemJ31p0535b0903">題畫</item>
<lb n="0535b10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b1001">題孝貞李氏傳</item><item xml:id="itemJ31p0535b1007">養痾梅溪答呂幼安明
<lb n="0535b11" ed="J"/>經惠詩</item><item xml:id="itemJ31p0535b1104">送胡濤公之雲間</item>
<lb n="0535b12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b1201">次六月大風</item><item xml:id="itemJ31p0535b1206">缾中白蓮步韻</item>
<lb n="0535b13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b1301">喜雨<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535b1305">立秋日作</item>
<lb n="0535b14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b1401">詠秋色</item><item xml:id="itemJ31p0535b1404">七夕與諸子分賦<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0535b15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b1501">題此君伯仲圖贈濤公</item><item xml:id="itemJ31p0535b1510">麻杖<note place="inline">八首</note></item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0535b16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b1601">○卷之十二<anchor xml:id="nkr_note_add_0535b1601" n="0535b1601"/><anchor xml:id="beg0535b1601" n="0535b1601"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0535b1601"/>
<lb n="0535b17" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535b1701">詩部<anchor xml:id="nkr_note_add_0535b1701" n="0535b1701"/><anchor xml:id="beg0535b1701" n="0535b1701"/><note place="inline">丁之一</note><anchor xml:id="end0535b1701"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535b1706">棲眞時之一
<lb n="0535b18" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535b1801">登<name role="" type="person">雪竇山</name></item><item xml:id="itemJ31p0535b1805">尋雪竇顯禪師塔蹟</item>
<lb n="0535b19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b1901">題珠木林</item><item xml:id="itemJ31p0535b1905">西阬</item>
<lb n="0535b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b2001">從下雪至上雪</item><item xml:id="itemJ31p0535b2007">遊隱潭</item>
<lb n="0535b21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b2101">新霽登<name role="" type="person">妙高臺</name></item><item xml:id="itemJ31p0535b2107">當午坐千丈嵐看瀑布
<lb n="0535b22" ed="J"/>有五彩色</item><item xml:id="itemJ31p0535b2205">自百步街至千丈崖底</item>
<lb n="0535b23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b2301">散步至御書亭</item><item xml:id="itemJ31p0535b2307">新秋自<name role="" type="person">雪竇山</name>赴棲眞
<lb n="0535b24" ed="J"/>卽事<note place="inline">九首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535b2405">棲鳳沈傳中文學，中秋
<lb n="0535b25" ed="J"/>日招游天門山橫山菴作，時同雪丆監院，鑑機、
<lb n="0535b26" ed="J"/>慈恩、德明、慧光、南臺、瑞明、懋卿諸道侶</item>
<lb n="0535b27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b2701">過天門山</item><item xml:id="itemJ31p0535b2705">上橫山菴</item>
<lb n="0535b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b2801">從橫山乘月晚歸</item><item xml:id="itemJ31p0535b2808">題棲眞碑誌</item>
<lb n="0535b29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b2901">寄懷法海寶慶白雲三大師<note place="inline">四首</note></item>
<lb n="0535b30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535b3001">初冬送雪丆監院同顧虛谷邑侯遊天台</item>
<pb n="0535c" ed="J" xml:id="J31.B267.0535c"/>
<lb n="0535c01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c0101">開爐日酬示范遵甫</item><item xml:id="itemJ31p0535c0109">除夕懷及門諸子</item>
<lb n="0535c02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c0201">初春寄懷空林大師于大陽山</item>
<lb n="0535c03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c0301">過甑篦山菴</item><item xml:id="itemJ31p0535c0306">淸明日沈傳中文學以
<lb n="0535c04" ed="J"/>詩惠艾餈，步韻答謝</item><item xml:id="itemJ31p0535c0409">登伏獅巖</item>
<lb n="0535c05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c0501">立夏前三日倪伯屛司李招遊柏香巖龍潭之勝</item>
<lb n="0535c06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c0601">登舒濱吾印心閣<note place="inline">有序</note></item></list></item></list></item>
<lb n="0535c07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c0701">詩部<note place="inline">丁之二</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535c0706">棲眞時之二<note place="inline">海濱春來</note>
<lb n="0535c08" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535c0801">山行見新桃<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535c0808">鷂子磯閒坐觀採苔者
<lb n="0535c09" ed="J"/><note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535c0903">折古柏枝如劍</item>
<lb n="0535c10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1001">菜花</item><item xml:id="itemJ31p0535c1003">隔山見梨花如雪<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0535c11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1101">聞金聲<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535c1106">范子爲余述古澗奔流
<lb n="0535c12" ed="J"/>之勝因與同往</item><item xml:id="itemJ31p0535c1207">幽澗坐</item>
<lb n="0535c13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1301">就鄰菴乞茶</item><item xml:id="itemJ31p0535c1306">綠楊垂絲颺風</item>
<lb n="0535c14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1401">看野燒</item><item xml:id="itemJ31p0535c1404">望桃花阬樵採</item>
<lb n="0535c15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1501">海隄有數牛晚歸</item><item xml:id="itemJ31p0535c1508">二鴉搏一鷹<note place="inline">十五首</note></item>
<lb n="0535c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1601">前題</item></list></item></list></item>
<lb n="0535c17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1701">詩部<note place="inline">丁之三</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535c1706">棲眞時之三
<lb n="0535c18" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535c1801">長夏吟<note place="inline">九十四首</note></item></list></item></list></item>
<lb n="0535c19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c1901">詩部<note place="inline">丁之四</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535c1906">棲眞時之餘<note place="inline">梧山剩句</note>
<lb n="0535c20" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0535c2001">初過棲眞感懷<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535c2009">七月望前二日風雨暴
<lb n="0535c21" ed="J"/>作，竹樹倒拔，屋廬震動，古殿不崩爲幸。八月上
<lb n="0535c22" ed="J"/>浣，復大雨不止，炊煙幾息，有感而志<note place="inline">二首</note>。</item>
<lb n="0535c23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c2301">送范子下帷吳氏宅<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535c2311">曉起山閣見白波連山
<lb n="0535c24" ed="J"/>有懷范子<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0535c2407">寄范子<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0535c25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c2501">范子過山因懷屠閣伯于剡城<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0535c26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c2601">答空林大師自大陽菴貽偈</item>
<lb n="0535c27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c2701">答沈傳中文學見寄</item><item xml:id="itemJ31p0535c2709">宿明恩寺</item>
<lb n="0535c28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c2801">初夏</item><item xml:id="itemJ31p0535c2803">古南僧來迎沈傳中文
<lb n="0535c29" ed="J"/>學，以詩贈行，有答</item><item xml:id="itemJ31p0535c2908">別范子</item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0535c30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0535c3001">○卷之十三
<pb n="0536a" ed="J" xml:id="J31.B267.0536a"/>
<lb n="0536a01" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0536a0101">詩部<note place="inline">戊之一</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0536a0106">興福時
<lb n="0536a02" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0536a0201">開法破山酬徐白雨見贈<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0536a03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a0301">酬毛子晉見贈</item><item xml:id="itemJ31p0536a0307">缾梅</item>
<lb n="0536a04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a0401">初春示憨崖上人</item><item xml:id="itemJ31p0536a0408">臥疾吟<note place="inline">有序八首</note></item>
<lb n="0536a05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a0501">重過藿園看海棠</item><item xml:id="itemJ31p0536a0508">謝倪伯屛見過</item>
<lb n="0536a06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a0601">藿園牡丹盛開漫紀<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536a0611">從王侶石乞圖章</item>
<lb n="0536a07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a0701">重過秋亭</item><item xml:id="itemJ31p0536a0705">病起有懷</item>
<lb n="0536a08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a0801">坐西軒作<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536a0807">早秋還虞山舟過松陵
<lb n="0536a09" ed="J"/>宿<name role="" type="person">承天寺</name></item><item xml:id="itemJ31p0536a0905">留別</item>
<lb n="0536a10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1001">蘇州無量寺懷舊<note place="inline">三首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536a1010">雨泊虎丘小武當<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0536a11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1101">偶過溪菴卽事</item><item xml:id="itemJ31p0536a1107">吳門曉發</item>
<lb n="0536a12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1201">舟次華蕩</item><item xml:id="itemJ31p0536a1205">悼崑山高靜之文學</item>
<lb n="0536a13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1301">過勺菴偶憶西莊舊遊</item><item xml:id="itemJ31p0536a1310">晤陸平叔</item>
<lb n="0536a14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1401">贈張季鴻</item><item xml:id="itemJ31p0536a1405">憩陸哉生西閣望雨</item>
<lb n="0536a15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1501">贈李小隱</item><item xml:id="itemJ31p0536a1505">過陸子念書齋卽事</item>
<lb n="0536a16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1601">又贈書法華</item><item xml:id="itemJ31p0536a1606">答子念</item>
<lb n="0536a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1701">憩陸顯文書室</item><item xml:id="itemJ31p0536a1707">衆香菴値雨</item>
<lb n="0536a18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a1801">晚泛過慈雲菴</item><item xml:id="itemJ31p0536a1807">偕殷元長李小隱泛月
<lb n="0536a19" ed="J"/><note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536a1903">問戈莊樂居士疾不遇
<lb n="0536a20" ed="J"/>慨然有思</item><item xml:id="itemJ31p0536a2005">瞿愿中過晤勺菴，同舟
<lb n="0536a21" ed="J"/>至衆香菴別</item><item xml:id="itemJ31p0536a2106">西舍歸舟有懷毛子晉</item>
<lb n="0536a22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a2201">勺菴訪舊陸子念重以篇什見貽還山報之兼寄
<lb n="0536a23" ed="J"/>平叔諸同道<note place="inline">七首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536a2308">酬李明遠文學五秩見
<lb n="0536a24" ed="J"/>贈</item><item xml:id="itemJ31p0536a2402">壽貝葉齋培風師</item>
<lb n="0536a25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a2501">偶作</item><item xml:id="itemJ31p0536a2503">勺菴度歲書懷<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0536a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a2601">除歲寓勺菴同無關上人泛舟南湖</item>
<lb n="0536a27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a2701">和除夕</item><item xml:id="itemJ31p0536a2704"><anchor xml:id="nkr_note_add_0536a2701" n="0536a2701"/><anchor xml:id="beg0536a2701" n="0536a2701"/>己<anchor xml:id="end0536a2701"/>丑元日</item>
<lb n="0536a28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a2801">新正二日陸氏昆仲招集平叔園亭<note place="inline">四首</note></item>
<lb n="0536a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a2901">題畫</item><item xml:id="itemJ31p0536a2903">贈<name role="" type="person">報國寺</name>萃閒老師</item>
<lb n="0536a30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536a3001">仲春放舟過謁毛子晉信宿寶月堂兼晤顧麟士
<pb n="0536b" ed="J" xml:id="J31.B267.0536b"/>
<lb n="0536b01" ed="J"/>殷介平、馬退山。時補刻大藏將竣，賦言爲贈</item>
<lb n="0536b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0201">水月菴詢隱峰疾</item><item xml:id="itemJ31p0536b0208">謝古南衆護法</item>
<lb n="0536b03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0301">過蔣蕙仙孝廉<unclear/>菴</item><item xml:id="itemJ31p0536b0309">海印菴午睡有夢忽來</item>
<lb n="0536b04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0401">戒香居卽事</item><item xml:id="itemJ31p0536b0406">海塘吟</item>
<lb n="0536b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0501">毘盧菴明幻開士五秩</item><item xml:id="itemJ31p0536b0510">贈仲寅初</item>
<lb n="0536b06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0601">贈金陵彭師水</item><item xml:id="itemJ31p0536b0607">水鏡菴小憩</item>
<lb n="0536b07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0701">顧敬修居士見過山中</item><item xml:id="itemJ31p0536b0710">紀舊示顧君闇</item>
<lb n="0536b08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0801">煙知墩準提菴</item><item xml:id="itemJ31p0536b0807">勝法寺</item>
<lb n="0536b09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b0901">從勝法寺過黃莊菴</item><item xml:id="itemJ31p0536b0909">黃莊菴同道侶夜話</item>
<lb n="0536b10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b1001">瞿愿中過訪</item><item xml:id="itemJ31p0536b1006">華一岳爲余寫炤賦謝
<lb n="0536b11" ed="J"/><note place="inline">二首</note>。</item></list></item></list></item>
<lb n="0536b12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b1201">詩部<note place="inline">戊之二</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0536b1206">興化時
<lb n="0536b13" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0536b1301">初過昭陽答孤峰上人</item><item xml:id="itemJ31p0536b1310">酬李平菴文學</item>
<lb n="0536b14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b1401">酬李艾山文學</item><item xml:id="itemJ31p0536b1407">奉和賀疏林邑侯見貽</item>
<lb n="0536b15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b1501">奉酬吳鹿翁相公</item><item xml:id="itemJ31p0536b1508">平菴以石刻七佛偈見
<lb n="0536b16" ed="J"/>貽，乃黃山谷筆鑴廬山巖石者，賦此爲謝。</item>
<lb n="0536b17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b1701">和夜坐<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536b1706">西軒卽事<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0536b18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b1801">和大山知藏誕辰<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536b1810">除夕和平菴作<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0536b19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b1901">辛卯二日同朱天乳諸君子散步池上</item>
<lb n="0536b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2001">晚雪有懷平菴</item><item xml:id="itemJ31p0536b2007">人曰寫懷<note place="inline">四首</note></item>
<lb n="0536b21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2101">徐同甫爲余篆古圖章賦贈</item>
<lb n="0536b22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2201">酬楊廉甫進士</item><item xml:id="itemJ31p0536b2207">立春後甲子日偕平菴
<lb n="0536b23" ed="J"/>登土山</item><item xml:id="itemJ31p0536b2304">寄祥光上人</item>
<lb n="0536b24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2401">謝朱天乳惠藥</item><item xml:id="itemJ31p0536b2407">將還江南別鑒師</item>
<lb n="0536b25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2501">書扇與蕭道人</item><item xml:id="itemJ31p0536b2507">謝潘道人造法衣</item>
<lb n="0536b26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2601">別黎太沖長者</item><item xml:id="itemJ31p0536b2607">極樂解制寄謝吳鹿翁
<lb n="0536b27" ed="J"/>相公於潭西<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536b2708">留別平菴</item>
<lb n="0536b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2801">別吳北海昆仲</item><item xml:id="itemJ31p0536b2807">舟發昭陽</item>
<lb n="0536b29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b2901">寓廣陵靜慧園送天鼓法姪之江西</item>
<lb n="0536b30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536b3001">雪後登平山堂</item><item xml:id="itemJ31p0536b3007">丹陽道中</item>
<pb n="0536c" ed="J" xml:id="J31.B267.0536c"/>
<lb n="0536c01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c0101">閒來居<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536c0106">舟次崑山</item>
<lb n="0536c02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c0201">西城晚眺寄葛瑞五</item><item xml:id="itemJ31p0536c0209">悼李子曉令<note place="inline">有序八首</note></item>
<lb n="0536c03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c0301">同葛瑞五諸子登東山</item></list></item></list></item>
<lb n="0536c04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c0401">詩部<note place="inline">戊之三</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0536c0406">鶴林時
<lb n="0536c05" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0536c0501">初夏寄日章舊友</item><item xml:id="itemJ31p0536c0508">杜鵑樓小坐</item>
<lb n="0536c06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c0601">解夏送自明知浴歸昭陽</item>
<lb n="0536c07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c0701">曉步</item><item xml:id="itemJ31p0536c0703">喜李平菴渡江貽詩步
<lb n="0536c08" ed="J"/>韻奉迓<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536c0806">平菴到山</item>
<lb n="0536c09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c0901">同平菴觀寺中古碑</item><item xml:id="itemJ31p0536c0909">贈瓜洲默如懿範二上
<lb n="0536c10" ed="J"/>人<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536c1004">小窗</item>
<lb n="0536c11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1101">雨後登杜鵑樓</item><item xml:id="itemJ31p0536c1107">謝張元囪問疾</item>
<lb n="0536c12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1201">漫興</item><item xml:id="itemJ31p0536c1203">睡起</item>
<lb n="0536c13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1301">九日<note place="inline">三首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536c1305">舟行口占</item>
<lb n="0536c14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1401">坐興濟菴東窗</item><item xml:id="itemJ31p0536c1407">贈周東谿老翁</item>
<lb n="0536c15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1501">綸如禪子畫菜供余喜而賦之</item>
<lb n="0536c16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1601">贈夏秀巖老翁</item><item xml:id="itemJ31p0536c1607">西華禮塔詩<note place="inline">有序二首</note></item>
<lb n="0536c17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1701">秀峰山曉起</item><item xml:id="itemJ31p0536c1706">辛卯除夕歸自京口神
<lb n="0536c18" ed="J"/>情旣衰僕僕有感</item><item xml:id="itemJ31p0536c1808">壬辰元旦</item>
<lb n="0536c19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c1901">悼素園黃闇齋參政</item><item xml:id="itemJ31p0536c1909">過祖燈菴用舊韻</item>
<lb n="0536c20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2001">過閒閒居</item><item xml:id="itemJ31p0536c2005">甘窯</item>
<lb n="0536c21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2101">寫懷</item><item xml:id="itemJ31p0536c2103">獨坐</item>
<lb n="0536c22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2201">仲春隨喜本覺寺讀坡公三過堂詩步韻</item>
<lb n="0536c23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2301">奉酬遯翁先生見寄<note place="inline">有序二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536c2313">永哀詩<note place="inline">有序二首</note></item>
<lb n="0536c24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2401">壽屠闇伯文學母王孺人初度<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0536c25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2501">寄郭千仞</item><item xml:id="itemJ31p0536c2505">寄郭淸安</item>
<lb n="0536c26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2601">病中</item><item xml:id="itemJ31p0536c2603">遣懷</item>
<lb n="0536c27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2701">出門</item><item xml:id="itemJ31p0536c2703">久疾初愈過硤石山白
<lb n="0536c28" ed="J"/>水菴<note place="inline">五首</note></item><item xml:id="itemJ31p0536c2805">遊悔圓和陳復菴乩仙</item>
<lb n="0536c29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0536c2901">題放菴</item><item xml:id="itemJ31p0536c2904">俞言如招同范中昭文
<lb n="0536c30" ed="J"/>學坐潔古參納涼紀事</item>
<pb n="0537a" ed="J" xml:id="J31.B267.0537a"/>
<lb n="0537a01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a0101">又題麻杖<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0537a0107">輓嘉善錢塞菴相公<note place="inline">四首</note></item>
<lb n="0537a02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a0201">小窗多閒爲商尊首座題菜</item>
<lb n="0537a03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a0301">秋日偶成</item><item xml:id="itemJ31p0537a0305">山居曉作</item></list></item></list></item></list></item>
<lb n="0537a04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a0401">○卷之十四
<lb n="0537a05" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0537a0501">詩部<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0537a0501" n="0537a0501"/><anchor xml:id="beg0537a0501" n="0537a0501"/>己之一<anchor xml:id="end0537a0501"/></note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0537a0506">天童時
<lb n="0537a06" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0537a0601">七月十九姚廣若以畫扇洋布賀余生辰賦此答
<lb n="0537a07" ed="J"/>謝</item><item xml:id="itemJ31p0537a0702">贈魯魯山竹史</item>
<lb n="0537a08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a0801">贈項孔彰畫松</item><item xml:id="itemJ31p0537a0807">劉開旭鑴余草書梅溪
<lb n="0537a09" ed="J"/>石上其法甚精口占贈之</item>
<lb n="0537a10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1001">壬辰春余病甚卜一枝投隱而卦辭甚迂及秋天
<lb n="0537a11" ed="J"/>童使三至，曰：命矣夫！偶記短章，示公貞周子。</item>
<lb n="0537a12" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1201">將之天童寄鍾雪緣</item><item xml:id="itemJ31p0537a1209">寄徐忠可</item>
<lb n="0537a13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1301">寄別朱子近修</item><item xml:id="itemJ31p0537a1307">酬范子遵甫</item>
<lb n="0537a14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1401">別秋亭鄭于子康兼諸道侶</item>
<lb n="0537a15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1501">初主天童送法幢幟姪還雪竇</item>
<lb n="0537a16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1601">小春望夜宿南山塔院<note place="inline">二首</note>山泉</item>
<lb n="0537a17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1701">龍潭</item><item xml:id="itemJ31p0537a1703">松寮</item>
<lb n="0537a18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1801">和雪竇和尙韻贈法幢老姪生辰</item>
<lb n="0537a19" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a1901">初春喜錢聖月入山夜話</item>
<lb n="0537a20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2001">送景星巖湛菴法姪</item><item xml:id="itemJ31p0537a2009">蘇州貝葉齋培風師寄
<lb n="0537a21" ed="J"/>箋索題道影</item><item xml:id="itemJ31p0537a2106">登招寶山</item>
<lb n="0537a22" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2201">過半山菴</item><item xml:id="itemJ31p0537a2205">登定海城樓</item>
<lb n="0537a23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2301"><name role="" type="person">總持寺</name></item><item xml:id="itemJ31p0537a2304">海雲菴</item>
<lb n="0537a24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2401">永福菴</item><item xml:id="itemJ31p0537a2404"><name role="" type="person">阿育王寺</name></item>
<lb n="0537a25" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2501">草堂</item><item xml:id="itemJ31p0537a2503">懷雪竇和尙</item>
<lb n="0537a26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2601">登玲瓏巖<note place="inline">八首</note></item><item xml:id="itemJ31p0537a2607">謝徐心韋侍御見訪</item>
<lb n="0537a27" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2701">送無等友人</item><item xml:id="itemJ31p0537a2706">山居寒食<note place="inline">二首</note></item>
<lb n="0537a28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2801">獨步</item><item xml:id="itemJ31p0537a2803">答范子</item>
<lb n="0537a29" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a2901">贈聞季次乞戒</item><item xml:id="itemJ31p0537a2907">寄懷龍池和尙</item>
<lb n="0537a30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537a3001">初夏</item><item xml:id="itemJ31p0537a3003">漫作<note place="inline">八首</note></item>
<pb n="0537b" ed="J" xml:id="J31.B267.0537b"/>
<lb n="0537b01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0101">寄隱湖毛子晉</item><item xml:id="itemJ31p0537b0107">懷顧敬修</item>
<lb n="0537b02" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0201">懷芸居玄若禪師</item><item xml:id="itemJ31p0537b0208">答泯巖空林大師</item>
<lb n="0537b03" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0301">秋興<note place="inline">五首</note></item><item xml:id="itemJ31p0537b0305">晚步口占<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0537b04" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0401">寄近修朱子</item><item xml:id="itemJ31p0537b0406">寄屠闍伯</item>
<lb n="0537b05" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0501">遣病</item><item xml:id="itemJ31p0537b0503">悼范子遵甫<note place="inline">四首</note></item>
<lb n="0537b06" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0601">感舊<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0537b0605">病歟<note place="inline">四首</note></item>
<lb n="0537b07" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0701">興福鶴師兄五秩寄言寫懷</item>
<lb n="0537b08" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0801">知命偈贈鄭子子康</item><item xml:id="itemJ31p0537b0809">壽泯巖空林大師</item>
<lb n="0537b09" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b0901">簡錢福先民部</item><item xml:id="itemJ31p0537b0907">贈田文蔚</item>
<lb n="0537b10" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1001">再雪</item><item xml:id="itemJ31p0537b1003">示君蘭道友</item>
<lb n="0537b11" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1101">甲午修褉徐心韋御史六秩以園亭奉普門大士
<lb n="0537b12" ed="J"/>延僧焚掃，居然寶王刹也。賦祝。</item>
<lb n="0537b13" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1301">贈定海張前川總臺</item><item xml:id="itemJ31p0537b1309">韋聲玉<anchor xml:id="nkr_note_add_0537b1301" n="0537b1301"/><anchor xml:id="beg0537b1301" n="0537b1301"/>刺<anchor xml:id="end0537b1301"/>史見訪</item>
<lb n="0537b14" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1401">奉贈王念尼道臺<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0537b1410">贈劉大宗邑侯</item>
<lb n="0537b15" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1501">畫葡萄行</item><item xml:id="itemJ31p0537b1505">登<name role="" type="person">白雲山</name>訊鹿門大師</item>
<lb n="0537b16" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1601">大梅山</item><item xml:id="itemJ31p0537b1604">無雨<note place="inline">三首</note></item>
<lb n="0537b17" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1701">雪竇和尙貽雁蕩山圖展玩偶書</item>
<lb n="0537b18" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b1801">贈<name role="" type="person">雪竇山</name>下余子太</item><item xml:id="itemJ31p0537b1809">止山戒徒來自海虞有
<lb n="0537b19" ed="J"/>懷孫延侯老友</item><item xml:id="itemJ31p0537b1907">贈破浪上人</item>
<lb n="0537b20" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b2001">過東谷菴卽事<note place="inline">四首</note></item><item xml:id="itemJ31p0537b2009">贈魏太生行鍼法</item>
<lb n="0537b21" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b2101">郁素修惠圖章</item><item xml:id="itemJ31p0537b2107">趙氏三喪得擧謝陸葆
<lb n="0537b22" ed="J"/>初道丈</item><item xml:id="itemJ31p0537b2204">寄殷佩所</item>
<lb n="0537b23" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b2301">賦得疏雨滴梧桐<note place="inline">五首</note></item></list></item></list></item>
<lb n="0537b24" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b2401">詩部<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0537b2401" n="0537b2401"/><anchor xml:id="beg0537b2401" n="0537b2401"/>己<anchor xml:id="end0537b2401"/>之二</note><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0537b2406">天童時之餘
<lb n="0537b25" ed="J"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemJ31p0537b2501">題甬東錢聖月歸來閣<note place="inline">有序五首</note></item>
<lb n="0537b26" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b2601">乙未春日有僧自桐城來聞元白和尙領衆淸泉
<lb n="0537b27" ed="J"/>寺，蓋別十三年矣，賦懷寄之。</item>
<lb n="0537b28" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b2801">舟過松陵吳端公文學來謁自道生平所存展箋
<lb n="0537b29" ed="J"/>索語</item><item xml:id="itemJ31p0537b2903">仲夏寄懷沈爾任文學</item>
<lb n="0537b30" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537b3001">過觀瀾菴<note place="inline">二首</note></item><item xml:id="itemJ31p0537b3007">寄周貞可<note place="inline">二首</note></item>
<pb n="0537c" ed="J" xml:id="J31.B267.0537c"/>
<lb n="0537c01" ed="J"/><item xml:id="itemJ31p0537c0101">秋日奉酬李平菴見寄</item></list></item></list></item></list></item></list>
<lb n="0537c02" ed="J"/>
<lb n="0537c03" ed="J"/>
<lb n="0537c04" ed="J"/>
<lb n="0537c05" ed="J"/>
<lb n="0537c06" ed="J"/>
<lb n="0537c07" ed="J"/>
<lb n="0537c08" ed="J"/>
<lb n="0537c09" ed="J"/>
<lb n="0537c10" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0537c1001">嬾齋別集目錄<note place="inline">終</note></p></cb:div>
<lb n="0537c11" ed="J"/>
<lb n="0537c12" ed="J"/>
<lb n="0537c13" ed="J"/>
<lb n="0537c14" ed="J"/>
<lb n="0537c15" ed="J"/>
<lb n="0537c16" ed="J"/>
<lb n="0537c17" ed="J"/>
<lb n="0537c18" ed="J"/>
<lb n="0537c19" ed="J"/>
<lb n="0537c20" ed="J"/>
<lb n="0537c21" ed="J"/>
<lb n="0537c22" ed="J"/>
<lb n="0537c23" ed="J"/>
<lb n="0537c24" ed="J"/>
<lb n="0537c25" ed="J"/>
<lb n="0537c26" ed="J"/>
<lb n="0537c27" ed="J"/>
<lb n="0537c28" ed="J"/>
<lb n="0537c29" ed="J"/>
<lb n="0537c30" ed="J"/>
<pb n="0538a" ed="J" xml:id="J31.B267.0538a"/>
<lb n="0538a01" ed="J"/><cb:juan n="1" fun="open"><cb:mulu n="1" type="卷"/><cb:jhead>牧雲和尙嬾齋別集卷之一</cb:jhead></cb:juan>
<lb n="0538a02" ed="J"/><byline cb:type="editor">東吳　毛晉子晉　編閱</byline>
<lb n="0538a03" ed="J"/><byline cb:type="other">鄂州　記室智時　較訂</byline>
<lb n="0538a04" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="1" type="其他">文</cb:mulu><head>文<note place="inline">甲</note></head>
<lb n="0538a05" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">論</cb:mulu><head>論</head>
<lb n="0538a06" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="3" type="其他">觀苦入道論</cb:mulu><head>觀苦入道論</head>
<lb n="0538a07" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0538a0701">世間法以不可力致者，委之命與數，故所遇窮達遼
<lb n="0538a08" ed="J"/>者，惟順受之。此於世逵矣，而其理有未窮。乃出世法
<lb n="0538a09" ed="J"/>則不然。以吾人之生斯世也，脩短不齊，有富貴焉，有
<lb n="0538a10" ed="J"/>貧賤焉；靈蠢萬殊，有聖哲焉，有壬昧焉。此非天降，非
<lb n="0538a11" ed="J"/>人與，無不從過去世搆因。如疇昔樂施與，則此生享
<lb n="0538a12" ed="J"/>盈積；疇昔奉齋戒，則此生履崇高；疇昔曾聽法修慧，
<lb n="0538a13" ed="J"/>則此生有智強識。其貧賤愚蒙者反是。此先佛如來
<lb n="0538a14" ed="J"/>誠諦之語。苟能知此，則人之處轗軻患難，自不怨天
<lb n="0538a15" ed="J"/>尤人，一一消歸自<anchor xml:id="nkr_note_add_0538a1501" n="0538a1501"/><anchor xml:id="beg0538a1501" n="0538a1501"/>己<anchor xml:id="end0538a1501"/>，而非世之所論不怨天不尤人
<lb n="0538a16" ed="J"/>矣。何則？古今高識大賢言命與數，雖欲人反求諸<anchor xml:id="nkr_note_add_0538a1601" n="0538a1601"/><anchor xml:id="beg0538a1601" n="0538a1601"/>己<anchor xml:id="end0538a1601"/>，
<lb n="0538a17" ed="J"/>而曰數，似于<anchor xml:id="nkr_note_add_0538a1701" n="0538a1701"/><anchor xml:id="beg0538a1701" n="0538a1701"/>己<anchor xml:id="end0538a1701"/>外別有一制限在；曰命，又似乎<anchor xml:id="nkr_note_add_0538a1702" n="0538a1702"/><anchor xml:id="beg0538a1702" n="0538a1702"/>己<anchor xml:id="end0538a1702"/>外
<lb n="0538a18" ed="J"/>別有一定宰在。所以李將軍有數奇之悲，楚重瞳有
<lb n="0538a19" ed="J"/>天亡之歎。蓋將尤人不知反<anchor xml:id="nkr_note_add_0538a1901" n="0538a1901"/><anchor xml:id="beg0538a1901" n="0538a1901"/>己<anchor xml:id="end0538a1901"/>，乃至顏冉之夭、夷齊
<lb n="0538a20" ed="J"/>之餓，此又博學者屢屢致疑而莫解也。原其所號爲
<lb n="0538a21" ed="J"/>命與數者，祗論夫一世一形之賦受，其於死生輪轉
<lb n="0538a22" ed="J"/>幽微之故，未嘗發明也。故昧者每以生爲樂，以死爲
<lb n="0538a23" ed="J"/>苦。賢者則曰：「所欲有甚於生者，故患有所不避也。」此
<lb n="0538a24" ed="J"/>不以死爲苦矣，然未嘗指生爲苦。聖者則曰：「朝聞道，
<lb n="0538a25" ed="J"/>夕死可矣。」此似以苟生爲苦，以道爲樂，然未明其道
<lb n="0538a26" ed="J"/>之何如也。若夫達出世法者，當其遇坎坷而顚沛流
<lb n="0538a27" ed="J"/>離也，則必<anchor xml:id="nkr_note_add_0538a2701" n="0538a2701"/><anchor xml:id="beg0538a2701" n="0538a2701"/>惕<anchor xml:id="end0538a2701"/>然以思，此繇往因所致。旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0538a2702" n="0538a2702"/><anchor xml:id="beg0538a2702" n="0538a2702"/>惕<anchor xml:id="end0538a2702"/>然以思，必
<lb n="0538a28" ed="J"/>恍然而悟曰：我旣昔作坎坷之因，茲欲履不坎坷之
<lb n="0538a29" ed="J"/>境，無是理也。又將思過去已作現生之因，則現生定
<lb n="0538a30" ed="J"/>作將來之果，因今以驗昔，由往以知來。因今以驗昔，
<pb n="0538b" ed="J" xml:id="J31.B267.0538b"/>
<lb n="0538b01" ed="J"/>則知定業之不化；由往以知來，則知定果之莫逃。以
<lb n="0538b02" ed="J"/>信因果分明故，則現在所作，又必矍然起驚曰：未來
<lb n="0538b03" ed="J"/>生死，冥然無涯，我于今也，仍不作無坎坷之因，乃欲
<lb n="0538b04" ed="J"/>將來期受無坎坷之報，有是理乎？如是而思，如是而
<lb n="0538b05" ed="J"/>審，如是而驚，如是而慮，則知患難貧賤未足爲苦，乃
<lb n="0538b06" ed="J"/>生死殊爲大苦矣，以有生死而衆苦繫之矣。思生死
<lb n="0538b07" ed="J"/>爲衆苦所繫，則欲求脫生死之念，必勃然而興。求脫
<lb n="0538b08" ed="J"/>生死之正念興，則世間情念應時而破，譬千年之暗
<lb n="0538b09" ed="J"/>室，一燈始然，不知諸暗之何從也。從是而疏世緣，從
<lb n="0538b10" ed="J"/>是而安貧賤，從是而輕富貴，從是而親善友，從是而
<lb n="0538b11" ed="J"/>堅正信，從是而黜聰明，從是而修智慧，從是而躋覺
<lb n="0538b12" ed="J"/>地，從是而知佛恩，夜寢夙興，應事接物，自不碌碌而
<lb n="0538b13" ed="J"/>過。此果因之理，乃出世大關鍵，未有不通斯旨而能
<lb n="0538b14" ed="J"/>入道者。但世之人情，每欲富貴而惡貧賤，是必以富
<lb n="0538b15" ed="J"/>貴爲榮，貧賤爲恥，又豈不以生爲樂而死爲苦耶？達
<lb n="0538b16" ed="J"/>觀者不然，富也貴也、貧也賤也，靡不有老病死也。靡
<lb n="0538b17" ed="J"/>不有老病死，則富亦苦也，貴亦苦也，貧亦苦也，賤亦
<lb n="0538b18" ed="J"/>苦也，生爲其首也。生生不息，則其苦無竟，故大發修
<lb n="0538b19" ed="J"/>行之志，堅執智刀，斬裂塵網，直躋乎無苦之岸，則生
<lb n="0538b20" ed="J"/>亦不可得，老亦不可得，病與死亦不可得，然後爲得，
<lb n="0538b21" ed="J"/>豈直富貴浮雲，貧賤不移而<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b2101" n="0538b2101"/><anchor xml:id="beg0538b2101" n="0538b2101"/>已<anchor xml:id="end0538b2101"/>哉？蓋生滅滅<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b2102" n="0538b2102"/><anchor xml:id="beg0538b2102" n="0538b2102"/>已<anchor xml:id="end0538b2102"/>，寂滅
<lb n="0538b22" ed="J"/>爲樂，乃諸佛之造詣，群靈之本因，迷而苦之，悟而樂
<lb n="0538b23" ed="J"/>之耳。昔者齊景公登牛山，見齊國之美，潛然雪涕，此
<lb n="0538b24" ed="J"/>其時亦有見乎身世無常爲苦，而達者哂之，以其迷
<lb n="0538b25" ed="J"/>寂樂境，認乾闥城而生戀戀也。若徒謂生必有死，生
<lb n="0538b26" ed="J"/>爲勞，死爲佚，乘化以歸盡爲達，而不究生死幽微之
<lb n="0538b27" ed="J"/>故，則亦莽蕩邪見，斯又景公之所當哂也。以其見世
<lb n="0538b28" ed="J"/>無常而不驚，盲瞑無智，其又惡能達觀無生無苦之
<lb n="0538b29" ed="J"/>無上妙道也耶？</p></cb:div></cb:div>
<lb n="0538b30" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="2" type="序">序</cb:mulu><head>序</head>
<pb n="0538c" ed="J" xml:id="J31.B267.0538c"/>
<lb n="0538c01" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">達澄昭公語偈序</cb:mulu><head>達澄昭公語偈序</head>
<lb n="0538c02" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0538c0201">達澄昭公與余同參金粟老人，乃乙丑春二月也。公
<lb n="0538c03" ed="J"/>來自台蕩，余發足自吳門，相去千里，海塘問渡，忽焉
<lb n="0538c04" ed="J"/>相値，促膝方舟，酬酢半餉。予見公貌厚骨剛，志邁言
<lb n="0538c05" ed="J"/>簡，有古衲子風，公亦謂予氣味不異，遂成莫逆。夏末，
<lb n="0538c06" ed="J"/>公渡錢塘，禮受業于歸琴川省親，再期金粟山下。分
<lb n="0538c07" ed="J"/>袂月餘，叢桂香中，果如約而至，復相把手。然公孤高
<lb n="0538c08" ed="J"/>之操，陸沉衆中，獨當老人棒喝下，神骨聳然。老人時
<lb n="0538c09" ed="J"/>瞬靑眼視，而公唯自重若訥。丙寅春，煙霞癖發，偕予
<lb n="0538c10" ed="J"/>看明州山水，挂瓢福泉山之<name role="" type="person">法海寺</name>，所造日深，語益
<lb n="0538c11" ed="J"/>鮮利。或拈弄古今，或宴憩水石，信口而吟，信機而出，
<lb n="0538c12" ed="J"/>猶天籟鳴。未過關者，侗乎莫測，第恨其隨誦隨捨。一
<lb n="0538c13" ed="J"/>日溪行，予謂之曰：「我儕片言隻字，莫非吐露衲僧本
<lb n="0538c14" ed="J"/>分，揭佛祖命脈，何遽棄之？」公忽悟，大笑曰：「從是當彙
<lb n="0538c15" ed="J"/>成編，任<anchor xml:id="nkr_note_add_0538c1501" n="0538c1501"/><anchor xml:id="beg0538c1501" n="0538c1501"/>刺<anchor xml:id="end0538c1501"/>人眼。」予因戲之曰：「篇之首安何名？」公云：「虛
<lb n="0538c16" ed="J"/>空不容彩盡。」予笑曰：「虛空固不容彩畫，彩畫豈外虛
<lb n="0538c17" ed="J"/>空耶？」公云：「打葛藤作麼？」予復笑而不言，遂以名其篇。</p></cb:div>
<lb n="0538c18" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">元白可公出山詩序</cb:mulu><head>元白可公出山詩序</head>
<lb n="0538c19" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0538c1901">衲僧衣線下一段大事，輝今灼古，非言句可指擬，才
<lb n="0538c20" ed="J"/>涉唇吻，卽覿面蹉過。故我同儕欲求法於語言文字，
<lb n="0538c21" ed="J"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0538c2101" n="0538c2101"/><anchor xml:id="beg0538c2101" n="0538c2101"/>已<anchor xml:id="end0538c2101"/>若掘地覓天，況刻意工翰墨、事吟詠，於自<anchor xml:id="nkr_note_add_0538c2102" n="0538c2102"/><anchor xml:id="beg0538c2102" n="0538c2102"/>己<anchor xml:id="end0538c2102"/>分中
<lb n="0538c22" ed="J"/>何啻白雲萬里耶？雖然，若是得底人又且不然，言所
<lb n="0538c23" ed="J"/>不言、跡所不跡，嘗年無語，其聲如雷，終日口喃喃，原
<lb n="0538c24" ed="J"/>無一字，如是則何妨開口、何妨閉口？何妨有句、何妨
<lb n="0538c25" ed="J"/>無句？何妨一句、何妨多句？予友元白可公，楚人也，與
<lb n="0538c26" ed="J"/>余同參金粟，別來數年，晦跡於徽之黃海，日登眺三
<lb n="0538c27" ed="J"/>十六峰，坐石題詩，吟風嘯月，若下忘人世矣。乙亥冬，
<lb n="0538c28" ed="J"/>會老人從心之年，及門弟子散於四方者畢集太白
<lb n="0538c29" ed="J"/>蜂下，公亦負策而至，自秋徂冬，每於火罏頭出黃山
<lb n="0538c30" ed="J"/>所詠示人，同志咸愛其脫落繩墨，有瀟灑獨得之韻。
<pb n="0539a" ed="J" xml:id="J31.B267.0539a"/>
<lb n="0539a01" ed="J"/>春日，載陽制解，公作詩別友，卜日他行，意覓一丘一
<lb n="0539a02" ed="J"/>壑，種田博飯，追步古人，不欲浪出頭角，類骯髒蟲豸。
<lb n="0539a03" ed="J"/>於是黃巖木陳忞公聞而嘉之，作歌以貽，一時同志
<lb n="0539a04" ed="J"/>賡者凡數篇，公總集之，索予爲序。予曰：「是集也，胡言
<lb n="0539a05" ed="J"/>漢語，同友雖各出手眼，然於公分上皆閒言語，何用
<lb n="0539a06" ed="J"/>爲？」公曰：「拋磚引玉，余之幸也。」固以請。余因書前數語，
<lb n="0539a07" ed="J"/>不唯題今出山詩，他日倂可序公黃山集，使明眼人
<lb n="0539a08" ed="J"/>欲識我林下人面目，不待文彩<anchor xml:id="nkr_note_add_0539a0801" n="0539a0801"/><anchor xml:id="beg0539a0801" n="0539a0801"/>已<anchor xml:id="end0539a0801"/>彰，自當於筆尖未
<lb n="0539a09" ed="J"/>動時薦取。</p></cb:div>
<lb n="0539a10" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">鹽梅鼎公遊南嶽序</cb:mulu><head>鹽梅鼎公遊南嶽序</head>
<lb n="0539a11" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0539a1101">丙子春，予隨衆作息<name role="" type="person">太白山</name>中，時同參鹽梅鼎公將
<lb n="0539a12" ed="J"/>遊南嶽，諸同志各以言贈。余聞南嶽之爲山，乃先哲
<lb n="0539a13" ed="J"/>栖遲之處，考之傳燈，若思大之吞佛、懶殘之煨芋、讓
<lb n="0539a14" ed="J"/>祖之磨磚、谷泉之縛松，其神機隱德、格言密行，昭著
<lb n="0539a15" ed="J"/>天壤，不可磨滅，千百世之下固有聞其風而起者。然
<lb n="0539a16" ed="J"/>聞風而起者，豈尋嘗之人哉？是必有先哲之抱負，斯
<lb n="0539a17" ed="J"/>有先哲之擧止。行色匆匆，吾書質於鼎公，當一笑而
<lb n="0539a18" ed="J"/>攜笻。</p></cb:div>
<lb n="0539a19" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">木陳忞公回粵省親序</cb:mulu><head>木陳忞公回粵省親序</head>
<lb n="0539a20" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0539a2001">天下有達道，親親其一也。蓋吾人之有親，猶水之有
<lb n="0539a21" ed="J"/>源、木之有根，所從來者矣。故魯夫子曰：「身體髮膚，受
<lb n="0539a22" ed="J"/>之父母，不敢毀傷，尊其本也。」而吾祖竺乾聖人，則敎
<lb n="0539a23" ed="J"/>人辭親割愛，毀形棄俗，其故何耶？或以此爲然，則古
<lb n="0539a24" ed="J"/>人有如臨深淵，如履薄冰之誡矣。以此爲不然，則古
<lb n="0539a25" ed="J"/>人有斷髮文身，逃荆蠻而不返者，稱爲至德。道果安
<lb n="0539a26" ed="J"/>在耶？是非事親之道，居嘗達變，各盡其事之之心，互
<lb n="0539a27" ed="J"/>見於形骸休戚者歟？抑又聞之，立身揚名，以顯其親，
<lb n="0539a28" ed="J"/>故曰：「以天下尊，尊之至也；以天下養，養之至也。」又曰：
<lb n="0539a29" ed="J"/>「孝子之事親也，不擇地而安之。」親苟不安，雖視天下，
<lb n="0539a30" ed="J"/>猶棄敝屣。乃昔竺乾聖人，宮掖晏然，父昆相在，忽自
<pb n="0539b" ed="J" xml:id="J31.B267.0539b"/>
<lb n="0539b01" ed="J"/>眇輪王之尊、輕天下之養，獨竄窮山，貽戚父母，又何
<lb n="0539b02" ed="J"/>稱焉？是非於其身有大不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0539b0201" n="0539b0201"/><anchor xml:id="beg0539b0201" n="0539b0201"/>已<anchor xml:id="end0539b0201"/>者歟？逮夫睹明星而
<lb n="0539b03" ed="J"/>歎一切群生具有如來智慧德相，則其身大不得已
<lb n="0539b04" ed="J"/>者，恍然覺，憬然悟，夫然後如法尊其親，而非世間之
<lb n="0539b05" ed="J"/>尊；如法養其親，而非世間之養；如法安其親，而非世
<lb n="0539b06" ed="J"/>間之安。敎垂五天，流及震旦，嶺南賣薪之客，不期然
<lb n="0539b07" ed="J"/>而踵其跡，籍客十金贍母，登黃梅，入槽廠，傳衣夜渡，
<lb n="0539b08" ed="J"/>震旦之法幢，賴獦獠漢至今存焉。立身揚名，自不必
<lb n="0539b09" ed="J"/>論，要其纘緖大覺，佑啓天人，利溥萬世，此其孝豈世
<lb n="0539b10" ed="J"/>間之爲孝哉？予謂世間之孝，本乎身之所始；出世間
<lb n="0539b11" ed="J"/>之孝，本乎身之無始。本乎身之無始，則無生；本乎身
<lb n="0539b12" ed="J"/>之所始，則有生。有其生矣，則冬溫夏凊、生事死祭，孝
<lb n="0539b13" ed="J"/>斯在矣，而不能致親息苦，輪趣道樹，首出三界；無生
<lb n="0539b14" ed="J"/>則能致親解生死之縛，忘愛憎之情，洞堅密之身，入
<lb n="0539b15" ed="J"/>如來之地矣。而且親吾親以及人之親，一體同觀，安
<lb n="0539b16" ed="J"/>於嘗樂，此其爲孝，豈世間之孝可測量哉？雖然，世間
<lb n="0539b17" ed="J"/>也，出世間也，其孝必待其人而後行。吾同參木陳忞
<lb n="0539b18" ed="J"/>公，族出嶺南，初業儒，因觀身有大不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0539b1801" n="0539b1801"/><anchor xml:id="beg0539b1801" n="0539b1801"/>已<anchor xml:id="end0539b1801"/>，乃裂縫掖，
<lb n="0539b19" ed="J"/>披田衣，毀形割俗，遑遑四方，盡所以安身致孝之道。
<lb n="0539b20" ed="J"/>於是投豫章之匡廬，歷楚之黃檗，末入天童老人室，
<lb n="0539b21" ed="J"/>掌記最久，槌拂之下，正眼洞明，大不得巴者無覓處，
<lb n="0539b22" ed="J"/>曰：吾得達道矣。是可以省吾親，安吾親矣。丁丑夏，乞
<lb n="0539b23" ed="J"/>假歸覲。余唯公之致孝，無忝竺乾古訓，而其發跡，又
<lb n="0539b24" ed="J"/>踵乎賣薪能祖。茲歸也，倘不志靜，退念祖宗標格，非
<lb n="0539b25" ed="J"/>風動，非旛動，直振其家聲，使天下人知嶺南獦獠漢
<lb n="0539b26" ed="J"/>猶在，則如來大法，不大有光於世乎？其所謂揚名顯
<lb n="0539b27" ed="J"/>親者，又何如耶？是述世出世孝法，爲贐而贅之以辭。
<lb n="0539b28" ed="J"/>辭曰：</p>
<lb n="0539b29" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0539b2901">爰有人兮來嶺南，芒鞋竹杖四海參。有親不顧奉旨
<lb n="0539b30" ed="J"/>甘，如法致孝追瞿曇。生死關頭夢正酣，劃然打破眞
<pb n="0539c" ed="J" xml:id="J31.B267.0539c"/>
<lb n="0539c01" ed="J"/>奇男。時當六月暑不堪，靑山朵朵燒晴嵐。忽來別我
<lb n="0539c02" ed="J"/>出巖菴，歸思惻惻萬里含。髮毛具見各毿毿，人誰無
<lb n="0539c03" ed="J"/>親君獨諳。竺墳魯誥我亦探，父母其順樂且湛。君初
<lb n="0539c04" ed="J"/>厭離去冠簪，淵乎所志猶江潭。勞勞俗眼眞若憨，詎
<lb n="0539c05" ed="J"/>知君孝靑於藍。還鄕拄杖今復擔，本身說法舌不談。
<lb n="0539c06" ed="J"/>溯之古人面無慚，前三三與後三三。</p></cb:div>
<lb n="0539c07" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">魚喁艸序</cb:mulu><head>魚喁艸序</head>
<lb n="0539c08" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0539c0801">余，林下人也，不知世間文字。庚辰冬，偶過禾中，曉令
<lb n="0539c09" ed="J"/>李子頻來道聚。一日，攜所作《魚喁艸》見示，且索弁語。
<lb n="0539c10" ed="J"/>余惘然，因問：「魚喁何義？」答曰：「語出《淮南子》。大凡魚相
<lb n="0539c11" ed="J"/>忘於江河，或水濁，口則仰焉。」余於時不覺有感，旣而
<lb n="0539c12" ed="J"/>披其一題，誦其一詩，則目前得一境界，忽喜忽愕，自
<lb n="0539c13" ed="J"/>不知其故。及掩卷隱几，所歷境界又復了不可得。因
<lb n="0539c14" ed="J"/>憶舊所誦《維摩經》云：「或有佛土以佛光明而作佛事，
<lb n="0539c15" ed="J"/>或有以香飯而作佛事，有以園林臺觀而作佛事，有
<lb n="0539c16" ed="J"/>以音聲文字而作佛事，有以無言、無說、無示、無識、無
<lb n="0539c17" ed="J"/>作、無爲而作佛事。」《楞嚴》則云：「此方眞敎體，淸淨在音
<lb n="0539c18" ed="J"/>聞。」似乎古佛所秘出世法門，亦多泄之語言三昧。然
<lb n="0539c19" ed="J"/>欲當機領解，必待夫信之萌、緣之稔也。否則，猶石之
<lb n="0539c20" ed="J"/>受水，了不相入。乃若詩者，無擇信否，纔一諷詠，一側
<lb n="0539c21" ed="J"/>耳可中，卽躍然若有所得。斯何故耶？夫子曰：「詩可以
<lb n="0539c22" ed="J"/>興。」其信然耶？此余讀曉令詩有感，是知曉令之感發
<lb n="0539c23" ed="J"/>之魚喁，余之感乃發于曉令。曉令初知魚之感，而余
<lb n="0539c24" ed="J"/>幷知曉令之感；余知曉令之感，而曉令不知余之所
<lb n="0539c25" ed="J"/>以感；曉令知魚之感，而魚也復不知曉令之所以感。
<lb n="0539c26" ed="J"/>彼此相感，若相知，若不相知？魚耶？喁耶？水耶？感而興
<lb n="0539c27" ed="J"/>者，其何始耶？人乎？物乎？詩乎？感而復者，將安詣乎？余
<lb n="0539c28" ed="J"/>終惘然也，請還質之曉令。</p></cb:div>
<lb n="0539c29" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">別刻古庭和尙拈頌序</cb:mulu><head>別刻古庭和尙拈頌序</head>
<lb n="0539c30" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0539c3001">滿月處空，淸淨無翳，而盲者不見，非月之罪也。江湖
<pb n="0540a" ed="J" xml:id="J31.B267.0540a"/>
<lb n="0540a01" ed="J"/>滔滔，布帆疾馳，而不知津者望洋而歎，非江湖之過
<lb n="0540a02" ed="J"/>也。從是言之，釋迦老子果有秘密藏乎？祖師西來意
<lb n="0540a03" ed="J"/>果有關鑰，門外漢不得而入耶？借以月論之，彼其在
<lb n="0540a04" ed="J"/>空，有目皆見，寒光著人，不待指點。指點者，爲盲夫也。
<lb n="0540a05" ed="J"/>自非神妙之手，其何能焉？所以靈山話月，曹溪指月，
<lb n="0540a06" ed="J"/>古今宗師機緣拈頌，層見疊出，皆話月指月之若也。
<lb n="0540a07" ed="J"/>當其闡揚，語有不一，或指於空，或指於方，或指於山，
<lb n="0540a08" ed="J"/>或指於水，或指於屋梁，或指於庭砌，或指於前後左
<lb n="0540a09" ed="J"/>右，盲者隨而執之，得於此不信乎彼，於片影生滿足
<lb n="0540a10" ed="J"/>想，較高下焉。是故指之權，所係亦大矣。甚至昭其用
<lb n="0540a11" ed="J"/>也，指以淨光，則執如珠如鏡；揭其體也，指以圓像，則
<lb n="0540a12" ed="J"/>執如盤如盆。若是者，彼盲固可笑，要亦指法未妙，乃
<lb n="0540a13" ed="J"/>不能啓盲之悟，而徒益盲之迷。夫指而益盲之迷，不
<lb n="0540a14" ed="J"/>若不指聽月之自然之爲愈也。何也？月未嘗不在盲
<lb n="0540a15" ed="J"/>者之頂額也。是故古今以西來意視爲膜外物者，盲
<lb n="0540a16" ed="J"/>夫也。從而指點，見小識局，筆庸詞鈍，是指月於屋梁、
<lb n="0540a17" ed="J"/>指月於庭砌，不及也。或者組繪其詞，隱隔其旨，盲者
<lb n="0540a18" ed="J"/>不覺，從而咀嚼，譬若初欲見月，乃竟忘月，徒愛指之
<lb n="0540a19" ed="J"/>纖好，又非指之者之過歟？是故以指彰月，以言明道，
<lb n="0540a20" ed="J"/>過與不及均失也。予觀古庭和尙拈頌，其運筆甚靈，
<lb n="0540a21" ed="J"/>從而味之，意圓詞爽，旨深格高，絕蹊徑之岐，無穴鑿
<lb n="0540a22" ed="J"/>之病，直截而婉轉，老煉而優柔，見古人之大全，渾然
<lb n="0540a23" ed="J"/>如空中樓閣，雲霞縹緲，是能妙于指者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0540a2301" n="0540a2301"/><anchor xml:id="beg0540a2301" n="0540a2301"/>己<anchor xml:id="end0540a2301"/>丑春，予游
<lb n="0540a24" ed="J"/>鹽官，于弟子默庵案頭見其全刻，獨愛其拈頌，深有
<lb n="0540a25" ed="J"/>所養，命侍者手錄於篋中。吳門顧敬修居士訪予破
<lb n="0540a26" ed="J"/>山，見之捧讀，爲未曾有，曰：「此後學典刑也，請別授梓
<lb n="0540a27" ed="J"/>以流通。」予曰：「善。」師諱善堅，考其系爲無際派嗣，蓋臨
<lb n="0540a28" ed="J"/>濟下兒孫也。</p></cb:div>
<lb n="0540a29" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">聽雲集序</cb:mulu><head>聽雲集序</head>
<lb n="0540a30" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0540a3001">人生遇合，世出世固自不偶。昭易澤國也，極樂孤菴
<pb n="0540b" ed="J" xml:id="J31.B267.0540b"/>
<lb n="0540b01" ed="J"/>也，予初至，歌想滄浪，竿投綠水而<anchor xml:id="nkr_note_add_0540b0101" n="0540b0101"/><anchor xml:id="beg0540b0101" n="0540b0101"/>已<anchor xml:id="end0540b0101"/>。居無何，有一翁
<lb n="0540b02" ed="J"/>來訪，鬚鬢皤然，瞻其容，聆其語，益儒者也。出詩貽余，
<lb n="0540b03" ed="J"/>誦其詞，高其韻，視其印，誌爲木頭老子。木頭老子蓋
<lb n="0540b04" ed="J"/>儒而詩者也，余喜之。旣而四方來學聚於一堂，風甚
<lb n="0540b05" ed="J"/>冷淡，木頭老子樂之。一日，攜一矮榻及團蒲直來堂
<lb n="0540b06" ed="J"/>中，晨香夕燈，行住坐臥與衲子俱，余始知木頭老子
<lb n="0540b07" ed="J"/>又儒而禪者也。適大山勝公自<name role="" type="person">牛頭山</name>來，余請典藏
<lb n="0540b08" ed="J"/>職。大山又儒而衲，衲而愛詩，木頭老子不覺與之合
<lb n="0540b09" ed="J"/>焉，飮食居處靡不同也，余益奇之。昔者吾友斷峰，雲
<lb n="0540b10" ed="J"/>間人，亦儒而後禪，鍼芥天童，先師惜沒焉，其法不見
<lb n="0540b11" ed="J"/>於世。木頭老子蓋曾與之抵足焦山，討論竺典。木頭
<lb n="0540b12" ed="J"/>老子之入佛，年且久矣，而絕無泛濫之語、橫溢之機。
<lb n="0540b13" ed="J"/>其學問有淵源，佛理窮精奧，不立異同；其骨氣不爲
<lb n="0540b14" ed="J"/>時抑，不求人聞，獨以了手一著爲念。在儒爲慥慥君
<lb n="0540b15" ed="J"/>子，法中亦可謂耆年禪伯也。乃醉心於孤庵，歲暮忘
<lb n="0540b16" ed="J"/>歸，余亦不知其合也。擁爐煨芋，秉燭炊茗，每誦其詩
<lb n="0540b17" ed="J"/>而樂之，然詩乃木頭老子之緖餘也。</p></cb:div>
<lb n="0540b18" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">柴菴先生和池上來詩序</cb:mulu><head>柴菴先生和池上來詩序</head>
<lb n="0540b19" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0540b1901">柴菴先生有廬在煙水茭蘆之間，顏曰大歇。以其歇
<lb n="0540b20" ed="J"/>也，足不入城市，日惟耕漁之與侶，鷗鳥之與親，篆煙
<lb n="0540b21" ed="J"/>橫斜，梵帙滿案，間事吟詠。余以池上來詩投之，有當
<lb n="0540b22" ed="J"/>於意，和而終篇。客有問曰：「池上來詩何爲而作也？」余
<lb n="0540b23" ed="J"/>應之曰：「甲申之歲，神京分崩，海內騷然。予思避地入
<lb n="0540b24" ed="J"/>山，入山不得，而寓於池上。詠池上，懷山中也。夫豈懷
<lb n="0540b25" ed="J"/>山中哉？」客曰：「然則池上之吟，大歇之詠，殆相近耶？」余
<lb n="0540b26" ed="J"/>曰：「不知也。」客曰：「池上之居，先生之廬，亦相遠矣。乃異
<lb n="0540b27" ed="J"/>地而同聲，異服而同調，何也？」余曰：「不知也。」客曰：「吾知
<lb n="0540b28" ed="J"/>之矣。唐人有醉中往往愛逃禪者。夫禪，達人之所嗜
<lb n="0540b29" ed="J"/>也。先生之嗜，其在是歟？」余復應之曰：「我何知哉？夫達
<lb n="0540b30" ed="J"/>人旣醉，念之所至，感慨淋漓，天機畢露。及其醒也，或
<pb n="0540c" ed="J" xml:id="J31.B267.0540c"/>
<lb n="0540c01" ed="J"/>失之矣。今先生醒而無醉，參酌禪典，日臻妙境，非以
<lb n="0540c02" ed="J"/>禪爲遊戲，唐人未可以方也。余聞古之人，志之所存，
<lb n="0540c03" ed="J"/>各有所寓。蒙莊之逃於貧，寓言玩世，寧曳其尾。子陵
<lb n="0540c04" ed="J"/>之逃于釣，羊裘五月，溪山自得。柴桑之逃於酒，躬耕
<lb n="0540c05" ed="J"/>種秫，終身醉鄕。柴桑豈沉酣之人哉？今詠其詩，沖和
<lb n="0540c06" ed="J"/>雅淡，想見其胸中介如石焉。以此論之，柴桑旣醒而
<lb n="0540c07" ed="J"/>醉，醉而醒，醒而復吟，其又逃於詩者歟？」客曰：「命之矣。」
<lb n="0540c08" ed="J"/>歌孺子之歌乃去。</p></cb:div>
<lb n="0540c09" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">宗鏡節錄序</cb:mulu><head>宗鏡節錄序</head>
<lb n="0540c10" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0540c1001">佛滅度後，後五百歲，支那國中有聞達磨西來，直指
<lb n="0540c11" ed="J"/>人心，立地成佛之說，曰：吾斯之未能信焉。學者分河
<lb n="0540c12" ed="J"/>飮水，大法幾裂，譬夫一人之身，而左右手足各有相
<lb n="0540c13" ed="J"/>戕之勢。有宋永明智覺禪師於是乎懼，製《宗鏡》百卷，
<lb n="0540c14" ed="J"/>挈大藏之綱，會經論之文，具精微之辯，折衝性相，吻
<lb n="0540c15" ed="J"/>合宗說。其書出焉，能決學者之疑，而全大法之體。後
<lb n="0540c16" ed="J"/>之作者遵而循之，由平康正直之道，達廣博嚴麗之
<lb n="0540c17" ed="J"/>域，無泣岐矣。然古今隨其所好，剔繁就簡，錄其要妙，
<lb n="0540c18" ed="J"/>有四家焉。初黃龍庵晦堂禪師者曰《冥樞》，後會稽陶
<lb n="0540c19" ed="J"/>石簣先生廣之曰《廣樞》，楚之袁中郞先生者曰《攝錄》，
<lb n="0540c20" ed="J"/>近有海虞陸子平叔者曰《節錄》。余於《宗鏡》未披全文，
<lb n="0540c21" ed="J"/>平叔謂余曰：「三公之採《宗鏡》，小異而大同，不過在性
<lb n="0540c22" ed="J"/>相屈信之間。黃龍所集甚約，陶廣之，袁彷彿於陶。今
<lb n="0540c23" ed="J"/>不佞參以臆見，一一卷中全其旨趣之直捷，略其章
<lb n="0540c24" ed="J"/>句之重複，百世之下似有得乎永明之心，永明其牖
<lb n="0540c25" ed="J"/>我矣。我師其樂爲序之乎？」余唯唯，曰：「夫永明何言哉？
<lb n="0540c26" ed="J"/>本頭自在，迷者狂馳，將求佛於千生。永明蓋欲悉破
<lb n="0540c27" ed="J"/>學者之深疑，而扶其正信，所謂以慈悲之故，有落艸
<lb n="0540c28" ed="J"/>之談也。永明何言哉？永明苟無言，則子亦未嘗節斯
<lb n="0540c29" ed="J"/>錄，余又惡乎序之？」平叔曰：「擧一心爲宗，照萬法如鏡，
<lb n="0540c30" ed="J"/>斯永明之大旨也，序之可乎？」余曰：「是方便也。昔裴河
<pb n="0541a" ed="J" xml:id="J31.B267.0541a"/>
<lb n="0541a01" ed="J"/>東得法於黃檗，嘗書所見一編呈於檗，檗接置之，問
<lb n="0541a02" ed="J"/>曰：『會乎？若便會得，猶較些子；若也形于紙墨，何有吾
<lb n="0541a03" ed="J"/>宗？』卽永明亦自言之矣：『幻人問化士，谷響答泉聲。欲
<lb n="0541a04" ed="J"/>達吾宗旨，泥牛水上行。』如是章句，爲心耶？爲法耶？將
<lb n="0541a05" ed="J"/>惡乎序之？余獨思夫黃龍、石簣、中郞三公，一爲大宗
<lb n="0541a06" ed="J"/>師，二皆博雅大儒，道德文章傳播海內，而獨傾信于
<lb n="0541a07" ed="J"/>永明，則知《宗鏡》之書誠爲甘露門矣。陸子亦儒者，少
<lb n="0541a08" ed="J"/>年時伯仲翩翩爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0541a0801" n="0541a0801"/><anchor xml:id="beg0541a0801" n="0541a0801"/>佳<anchor xml:id="end0541a0801"/>公子，咸以文章世其家，英華勃
<lb n="0541a09" ed="J"/>發，視靑紫如拾芥。邑中大人先生與之游，而恒避其
<lb n="0541a10" ed="J"/>鋒。然性喜奉瞿曇氏，余剃染，遂相識。世居五渠之舍
<lb n="0541a11" ed="J"/>上，鄕譽嘖嘖，意其圖南必九萬里。自余出破山，行腳
<lb n="0541a12" ed="J"/>相隔二十餘年，歸則陸子居然道服矣。余奇之，身臞
<lb n="0541a13" ed="J"/>如鶴，道韻若老衲，向之豪邁之氣化爲精進。宴處一
<lb n="0541a14" ed="J"/>小閣，梵唄淸絕，見方外流相親如骨肉。齋中屛去聲
<lb n="0541a15" ed="J"/>色，軒榭之間惟修竹老梅相對，所給侍不過一蒼頭。
<lb n="0541a16" ed="J"/>然亦喜閱《宗鏡》，溽暑祈寒無間，心有所得，手自錄之，
<lb n="0541a17" ed="J"/>積有歲月，累成四册，是謂《節錄》也。余以意度之，夫嘗
<lb n="0541a18" ed="J"/>一臠卽知全鼎，此上機也，黃龍所集也。雖然，有種種
<lb n="0541a19" ed="J"/>問，斯破種種疑；百疑不破，則百信不生。此永明不惜
<lb n="0541a20" ed="J"/>繁其詞，而廣之攝之均有不得已也。雖然，懼割截也。
<lb n="0541a21" ed="J"/>若夫批<anchor xml:id="nkr_note_add_0541a2101" n="0541a2101"/><anchor xml:id="beg0541a2101" n="0541a2101"/>卻<anchor xml:id="end0541a2101"/>導窾，猶全牛也，則陸子得之。」戊子秋，余過
<lb n="0541a22" ed="J"/>勺菴，一訪其伯仲，繾綣杖履，靡間夙夜，因有詩贈之
<lb n="0541a23" ed="J"/>云：「法緣夙結瞿曇氏，世相全空般若經。」則陸子者，信
<lb n="0541a24" ed="J"/>亦奇士也。</p></cb:div>
<lb n="0541a25" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">呂幼安詩草序</cb:mulu><head>呂幼安詩草序</head>
<lb n="0541a26" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0541a2601">余與幼安交有年矣，初不知其能詩，卽幼安未嘗言
<lb n="0541a27" ed="J"/>詩，又未嘗以詩貽余。其文心慧業，蓋天成也。平日遇
<lb n="0541a28" ed="J"/>名緇野衲如故，知宿阿蘭若中，聞晨鐘夕唄，必憬然
<lb n="0541a29" ed="J"/>自得。少年時銳志古文辭，自期觀光上國，爲邦家楨，
<lb n="0541a30" ed="J"/>未肯苟干其祿，時輩推之。甲乙以來，則又浮雲富貴，
<pb n="0541b" ed="J" xml:id="J31.B267.0541b"/>
<lb n="0541b01" ed="J"/>居家泊然而<anchor xml:id="nkr_note_add_0541b0101" n="0541b0101"/><anchor xml:id="beg0541b0101" n="0541b0101"/>已<anchor xml:id="end0541b0101"/>。今夏大暑，余過梅谿，値幼安小舫于
<lb n="0541b02" ed="J"/>靑龍港，似導引者。余初不知幼安在舫，疑他客，命舟
<lb n="0541b03" ed="J"/>子少遜避舫尾。及抵院，則幼安也，因大笑。于是幼安
<lb n="0541b04" ed="J"/>乃有詩貽余，余始知幼安能詩。然讀其詩，悠揚典麗，
<lb n="0541b05" ed="J"/>又非若初爲者然。因論之曰：呂子向不詩，今始詩。向
<lb n="0541b06" ed="J"/>不詩，非不詩也，全詩具于胸中，非其時不發，古所謂
<lb n="0541b07" ed="J"/>積厚流光者非歟？余謂呂子眞文人也，寔慧人也。如
<lb n="0541b08" ed="J"/>呂子者，始可與言詩也矣。</p></cb:div>
<lb n="0541b09" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">永安聞慧堂世系序</cb:mulu><head>永安聞慧堂世系序</head>
<lb n="0541b10" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0541b1001">《詩》云：「高山仰止，景行行止。」秉彝之好，人所同有。茲有
<lb n="0541b11" ed="J"/>人焉，彊梁恣睢，狠戾自用。或者撫之曰：「子之性與堯
<lb n="0541b12" ed="J"/>相若。」其人雖未能服堯之服，行堯之行，然私心喜之。
<lb n="0541b13" ed="J"/>或謂之曰：「子之立行，去堯遠矣。」其必愀然不樂。繇是
<lb n="0541b14" ed="J"/>言之，鳥無有不飛，水無有不下，從善之心，蓋本然也。
<lb n="0541b15" ed="J"/>古今寧有間歟？佛祖之道，如水之行地中，無往非水。
<lb n="0541b16" ed="J"/>城隍山澤，喧闐寂靜，又何能取舍？吳門<name role="" type="person">天宮寺</name>，肇自
<lb n="0541b17" ed="J"/>唐景福五年，開山爲了然，重葺爲嗣順。歷歲旣遠，廢
<lb n="0541b18" ed="J"/>而復，復而廢。大明正統九年，承天弘演重爲開山，郡
<lb n="0541b19" ed="J"/>光祿大夫楊翥撰文記之。演爲育王住山別峰之孫，
<lb n="0541b20" ed="J"/>金山文海之子，族居嘉禾，識見通敏。住承天永安，在
<lb n="0541b21" ed="J"/>道原禪師之後。道原嗣天台韶國師，爲法眼宗。宋景
<lb n="0541b22" ed="J"/>德間，修《傳燈》以進，得賜入藏。道原主承天永安，演住
<lb n="0541b23" ed="J"/>天宮，亦從承天永安來。是則<name role="" type="person">天宮寺</name>之有永安者，蓋
<lb n="0541b24" ed="J"/>承天分枝也。弘治間，天宮永安師徒又蕃衍，一析于
<lb n="0541b25" ed="J"/>東，一析于南，雖三分于寺，實同宗焉。天啓五年，後裔
<lb n="0541b26" ed="J"/>機公，字玄若，嚴淨毗尼，丹碧輪奐，懼無先德之嘉言
<lb n="0541b27" ed="J"/>懿行，後進失所模範，乃考諸《傳燈》，采道原禪師機語，
<lb n="0541b28" ed="J"/>及住承天永安元正禪師上堂問答等語，載在一册，
<lb n="0541b29" ed="J"/>以貽後人。元正係臨濟宗，爲報本元禪師法嗣，而弘
<lb n="0541b30" ed="J"/>演無法偈垂世，未詳何如，人其樹偉繢于天宮者，僅
<pb n="0541c" ed="J" xml:id="J31.B267.0541c"/>
<lb n="0541c01" ed="J"/>見于楊之文也。嗚呼！粵自靈鷲傳燈，東西演化，方袍
<lb n="0541c02" ed="J"/>圓頂，何莫非釋迦氏之子孫？不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c0201" n="0541c0201"/><anchor xml:id="beg0541c0201" n="0541c0201"/>已<anchor xml:id="end0541c0201"/>，人異其宗，家分
<lb n="0541c03" ed="J"/>其譜，而佛祖之道則一也。彰大同之道，啓遠裔之信，
<lb n="0541c04" ed="J"/>卽使其祖道原而法元正，慕前德而衍後修，私淑之
<lb n="0541c05" ed="J"/>義，殆不遠矣。所云鳥無有不飛，水無有不下，業爲佛
<lb n="0541c06" ed="J"/>祖之徒，其孰能自外于是？世之系之，感之發之，機公
<lb n="0541c07" ed="J"/>此譜，其永安之世敎乎？</p></cb:div>
<lb n="0541c08" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">殼音艸序</cb:mulu><head>殼音艸序</head>
<lb n="0541c09" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0541c0901">殼音者，殼中之音也。西方有鳥，名曰迦陵，在<g ref="#CB08016">㲉</g>時，其
<lb n="0541c10" ed="J"/>音<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c1001" n="0541c1001"/><anchor xml:id="beg0541c1001" n="0541c1001"/>已<anchor xml:id="end0541c1001"/>壓凡鳥，種性異也。莊生《齊物論》曰：「無以異於鷇
<lb n="0541c11" ed="J"/>音。」斯言鳥之初生，張喙而鳴，無思焉，無慮焉，是非之
<lb n="0541c12" ed="J"/>情有所不入也，惟天而已矣。余投破山，雪柏老人年
<lb n="0541c13" ed="J"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0541c1301" n="0541c1301"/><anchor xml:id="beg0541c1301" n="0541c1301"/>已<anchor xml:id="end0541c1301"/>高，髮盡白，揮麈尾婆娑木座上，歲時任運佛祖之
<lb n="0541c14" ed="J"/>位，悠然忘懷，行同嬰兒。或取涼中庭，足忘納履；或就
<lb n="0541c15" ed="J"/>暄廊廡，手不揖人。木几左右，一爐一茗，咿唔之音弗
<lb n="0541c16" ed="J"/>輟也，而紙筆隨之。余也蒙稚，從旁窺立，老人歌，遂思
<lb n="0541c17" ed="J"/>歌；老人詠，遂思詠。日月久之，不自知柴塞之化而天
<lb n="0541c18" ed="J"/>機之張也。佛心祖印，踴躍而入；時雨春風，笑談而解。
<lb n="0541c19" ed="J"/>於是凡有感觸，亦必有語，語必呈老人眼。老人初必
<lb n="0541c20" ed="J"/>頷之，旣而曰：「諺所謂多年鳥子，殼中先老，其殆子歟？」
<lb n="0541c21" ed="J"/>斯時也，余復不知老人此語之爲游戲耶？提獎耶？將
<lb n="0541c22" ed="J"/>謂我如初生鷇音而忘是非耶？抑爲迦陵種性坐壓
<lb n="0541c23" ed="J"/>凡鳥耶？總之，亦絕無思慮於其間，任天而<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c2301" n="0541c2301"/><anchor xml:id="beg0541c2301" n="0541c2301"/>已<anchor xml:id="end0541c2301"/>矣。嗚呼！
<lb n="0541c24" ed="J"/>老人旣沒，殼音誰證？因憶曩日娑羅塔前初遇不偶
<lb n="0541c25" ed="J"/>然者。</p></cb:div>
<lb n="0541c26" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">竹杖序</cb:mulu><head>竹杖序</head>
<lb n="0541c27" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0541c2701"><note place="inline">山翁和尙以村竹手製爲贈，時和尙將還匡盧。</note></p>
<lb n="0541c28" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0541c2801">我林下人之於世泊如也，視人間寶玩直土苴耳。然
<lb n="0541c29" ed="J"/>五綴之缽、雙環之錫，獨何珍重之？曰：表法用也。缽用
<lb n="0541c30" ed="J"/>循乞，示出世正業；杖用遊行，示出世正道。先佛後佛，
<pb n="0542a" ed="J" xml:id="J31.B267.0542a"/>
<lb n="0542a01" ed="J"/>同一轍焉。有大宗師神而明之，每于用處發其機要。
<lb n="0542a02" ed="J"/>永嘉詣曹溪，振錫三下，卓然而立是也；德山因飯遲，
<lb n="0542a03" ed="J"/>托缽出法堂，低頭入方丈是也。又麻谷到章敬，振錫
<lb n="0542a04" ed="J"/>三下，卓然而立，敬曰：「是！是！」到南泉，泉曰：「不是！不是！」夫
<lb n="0542a05" ed="J"/>此機也，豈常流所測哉？復有大宗師者，得佛祖之用，
<lb n="0542a06" ed="J"/>行逸格之令，缽從瓦鐵而杖不必錫。臨濟三度問佛
<lb n="0542a07" ed="J"/>法大意，黃檗三度棒之，則錫杖化爲木杖矣。大禪佛
<lb n="0542a08" ed="J"/>參小釋迦，小釋迦打以四藤條，後號于衆曰：「集雲峰
<lb n="0542a09" ed="J"/>下四藤條，天下大禪佛。」<name role="" type="person">蓮花峰</name>祥庵主平時擧杖云：
<lb n="0542a10" ed="J"/>「古人到者裏，爲甚不肯住？」自代云：「爲他途路不得力。
<lb n="0542a11" ed="J"/>作麼生得力去？」良久，云：「楖栗橫擔不顧人，直入千峰
<lb n="0542a12" ed="J"/>萬峰去。」豈非錫杖又化爲藤條、楖栗乎？噫！維錫與木
<lb n="0542a13" ed="J"/>及藤條、楖栗，乃佛祖廓示正法眼後之作者，未可異
<lb n="0542a14" ed="J"/>同于其間。往歲丙戌，余結冬梅谿，飯後經行古墓中，
<lb n="0542a15" ed="J"/>見異竹焉，節疏而條直，曰：「是宜杖也。」取以歸，媿短于
<lb n="0542a16" ed="J"/>裁製，竹之精華不現，雖采之，旋擲之。壬辰夏，病初起，
<lb n="0542a17" ed="J"/>艱于持重，視木杖如金錫焉，乃以一僧舊方竹杖爲
<lb n="0542a18" ed="J"/>用。復過梅谿，偶見漚麻者取皮而棄其骨，余曰：「是亦
<lb n="0542a19" ed="J"/>可杖也。」入手，果輕圓修潔，階墀之下隨意所之，因賦
<lb n="0542a20" ed="J"/>詩曰：「落落丘中有，修修莫掩藏，以能高骨格，致我略
<lb n="0542a21" ed="J"/>玄黃。扶老秋無畏，投人夜有光，就中新用處，初不類
<lb n="0542a22" ed="J"/>諸方。」頗好之，優游林薄，無時不俱。獨念履險乘危則
<lb n="0542a23" ed="J"/>非其所長也，於是遠行，仍用方竹，竹舊甚適。山翁法
<lb n="0542a24" ed="J"/>兄和尙于中秋前四日從虎嵒枉溪上，余見手中亦
<lb n="0542a25" ed="J"/>用竹杖，光澤可愛，顧余舊竹黧黑憔悴，和尙心若憫
<lb n="0542a26" ed="J"/>焉。余因憶丙戌冬事，乃問：「村竹亦可如山竹作杖乎？」
<lb n="0542a27" ed="J"/>和尙曰：「天之生材，何限方所？苟能裁製，皆成法用。」余
<lb n="0542a28" ed="J"/>曰：「此處有竹似可杖，余得而復棄。」和尙訝曰：「試觀焉。」
<lb n="0542a29" ed="J"/>命余引步至前古墓，見竹焉，則定神凝思，仰觀俯察，
<lb n="0542a30" ed="J"/>量尋揆尺，僅得一竹，攜歸院中，遂自炙之、濯之、刮之、
<pb n="0542b" ed="J" xml:id="J31.B267.0542b"/>
<lb n="0542b01" ed="J"/>磨之，群衲擁觀。和尙曰：「製杖豈小道哉？御法柄亦猶
<lb n="0542b02" ed="J"/>是也。非材無用斲，有材無使傷，因其本然，發其光耀。
<lb n="0542b03" ed="J"/>本質固好，不廢揩磨，則其成材也大立于前，表裏精
<lb n="0542b04" ed="J"/>粗無不妙矣。」時侍者進茗，口忘啜，日夕矣，乃復手拭
<lb n="0542b05" ed="J"/>于月明之下。有頃，覺觚稜之間皆生白焉，衆始駭和
<lb n="0542b06" ed="J"/>尙之善製杖矣，且疑和尙爲一小物，何勤勤若是？孰
<lb n="0542b07" ed="J"/>知和尙之托微意，抑初不爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0542b0701" n="0542b0701"/><anchor xml:id="beg0542b0701" n="0542b0701"/>己<anchor xml:id="end0542b0701"/>用哉？凌晨，復摩挲再
<lb n="0542b08" ed="J"/>四，纖痕淨盡，通體圓潔，乃手授于余曰：「吾此去歸匡
<lb n="0542b09" ed="J"/>廬舊隱，兄此行將入天童、不天各一方乎？常相見者，
<lb n="0542b10" ed="J"/>唯此杖耳。」余惻然謝之，念和尙精神尙強，而頂髮則
<lb n="0542b11" ed="J"/>無黑矣。此行歸江西，道途邈遠，晤面難期，同門落落，
<lb n="0542b12" ed="J"/>誰復如和尙之愛我乎？離群索居，誰復如和尙因杖
<lb n="0542b13" ed="J"/>而誨我以接物之方乎？憧憧參學，奔走吳越，孰能如
<lb n="0542b14" ed="J"/>和尙善於裁成而親炙乎？腸不覺九迴也。和尙春仲
<lb n="0542b15" ed="J"/>從東甌歸，作詩三十首，淋漓慷慨，處患難心無少慍，
<lb n="0542b16" ed="J"/>履公庭節無少損，與古覺範、大慧蓋相匹焉。法門之
<lb n="0542b17" ed="J"/>棟梁，臨濟之大樹，捨和尙將誰屬？茲其可躡雲觀瀑，
<lb n="0542b18" ed="J"/>拂石而高臥乎？余益有感也。雖然，匡廬古法窟也，而
<lb n="0542b19" ed="J"/>祖庭甚侈，和尙固欲白駒空谷，當必有憫世大士排
<lb n="0542b20" ed="J"/>闥而入，請慰衆山之望。明年，余在三佛地，聞法鼓塡
<lb n="0542b21" ed="J"/>然，遙振于<name role="" type="person">五老峰</name>頭者，必和尙也。余憑竹杖喜躍，當
<lb n="0542b22" ed="J"/>如何？</p></cb:div>
<lb n="0542b23" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">贈郁素修序</cb:mulu><head>贈郁素修序</head>
<lb n="0542b24" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0542b2401">內美未充而外揚，或者譽之，居之不疑，彼何人哉？世
<lb n="0542b25" ed="J"/>出世學術之大患也。惟其欲速外揚，學不至，術不精。
<lb n="0542b26" ed="J"/>叩其所得，曰：「如是而<anchor xml:id="nkr_note_add_0542b2601" n="0542b2601"/><anchor xml:id="beg0542b2601" n="0542b2601"/>已<anchor xml:id="end0542b2601"/>矣。」察其所安，則貨利也。特借
<lb n="0542b27" ed="J"/>途于學術，故學術惡彼而去之。古之人不然，志于學，
<lb n="0542b28" ed="J"/>不恥惡衣食。或譽之，將不自安，曰：「此譽奚宜至哉？」其
<lb n="0542b29" ed="J"/>意非惡乎譽也，自知學未至也。卽使學至，其志愈弱
<lb n="0542b30" ed="J"/>不自滿，其骨愈強不自息可也。彼見學術之量，猶瀛、
<pb n="0542c" ed="J" xml:id="J31.B267.0542c"/>
<lb n="0542c01" ed="J"/>渤無涯。進乎寸，有尺在前；過乎尺，有尋在前；盡乎今，
<lb n="0542c02" ed="J"/>有古在前。尺寸有盡，瀛、渤之量莫盡；今之尺寸可窮，
<lb n="0542c03" ed="J"/>古之尺寸難窮。名何爲哉？惟其不根于名而名隨之，
<lb n="0542c04" ed="J"/>不苟于譽而譽親之，斯又天地間與仁惡佞自然之
<lb n="0542c05" ed="J"/>理也。慨今末世，古人難得，乃于素修郁君見之。其力
<lb n="0542c06" ed="J"/>學篆文云：「在童子時至于今。」歲月深矣，其篆成矣，其
<lb n="0542c07" ed="J"/>譽來矣。爲人眞樸簡直，不落蕩遊之習，絕迂夸之語。
<lb n="0542c08" ed="J"/>其學可行矣，卒未肯足跡四方，求知于人。客山房中，
<lb n="0542c09" ed="J"/>日與石友，自朝至夕，乎摩神運，心無他營，但求其術
<lb n="0542c10" ed="J"/>之至而已矣。一篆愜意，則喜見眉睫，津津然不自覺。
<lb n="0542c11" ed="J"/>蓋其生平一石當前，雖天地萬物、陰陽寒暑羅列交
<lb n="0542c12" ed="J"/>現，乃不知爲何物，況身世窮達、聲色貨利云乎？其用
<lb n="0542c13" ed="J"/>意如此。余見，顧謂諸弟子曰：「學道如郁君，其庶幾焉。」</p></cb:div>
<lb n="0542c14" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">壽吳門鄭士敬先生六秩序</cb:mulu><head>壽吳門鄭士敬先生六秩序</head>
<lb n="0542c15" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0542c1501">士敬先生。乙未，淸和齒登耳順，士君子爭集，咸以耳
<lb n="0542c16" ed="J"/>順壽之。而先生則投箋于余，以散亂無記內省。夫無
<lb n="0542c17" ed="J"/>記散亂，釋氏之語也。孟軻氏則曰：「學問之道無他，求
<lb n="0542c18" ed="J"/>其放心而<anchor xml:id="nkr_note_add_0542c1801" n="0542c1801"/><anchor xml:id="beg0542c1801" n="0542c1801"/>已<anchor xml:id="end0542c1801"/>矣。」昔有問于宗宿曰：「起滅不停云何？」宗
<lb n="0542c19" ed="J"/>宿應曰：「直須寒灰枯木，一念萬年。」問者退，復叩一尊
<lb n="0542c20" ed="J"/>宿。尊宿犬喝曰：「是誰起滅？」問者恍然悟入。夫散亂者，
<lb n="0542c21" ed="J"/>起滅之謂也。惟其有散亂，則有無記。曰：求其放心，攝
<lb n="0542c22" ed="J"/>散亂之謂歟？夫問者之問諸口，答者聲入而心通也。
<lb n="0542c23" ed="J"/>答者答諸口，問者其亦聲入而心通，而恍然有悟歟？
<lb n="0542c24" ed="J"/>夫子十有五則知志于學，三十而立焉，四十而不惑
<lb n="0542c25" ed="J"/>焉，五十而知天命焉，六十而耳順焉。夫子聖者也，自
<lb n="0542c26" ed="J"/>十五而三十、四十、五十、六十，學中之境，若不易躐等，
<lb n="0542c27" ed="J"/>彌入而彌深。余愧十有五未知志于學，不先一簣，何
<lb n="0542c28" ed="J"/>以成山？雖踰五十，罔知天命。惟先生始志聖人之學，
<lb n="0542c29" ed="J"/>今臻聖人之年。前乎此者，立與不惑，與知天命，皆見
<lb n="0542c30" ed="J"/>於躬行，宜士君子聞耳順而稱慶也。然順乃先生之
<pb n="0543a" ed="J" xml:id="J31.B267.0543a"/>
<lb n="0543a01" ed="J"/>耳也。余未及先生之年，未知聖人之學，又安知先生
<lb n="0543a02" ed="J"/>之耳？是故耳順乃先生獨知之境也。然則一曰寒灰
<lb n="0543a03" ed="J"/>枯木，一大喝之，先生聲入而心通，其必有分焉。無記
<lb n="0543a04" ed="J"/>散亂，斯無地而寄。余野人也，拈此野語，先生亦樂遊
<lb n="0543a05" ed="J"/>方之外，必有取於是。</p></cb:div>
<lb n="0543a06" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">贈丁虞卿序</cb:mulu><head>贈丁虞卿序</head>
<lb n="0543a07" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0543a0701">昔管子以叔牙爲知交，遊處匪朝夕也。其或有一晤
<lb n="0543a08" ed="J"/>對、一促膝，遂悉其生平者乎？虞翁長者也。余得訪于
<lb n="0543a09" ed="J"/>十年之前，又獲晤于十年之後。滄桑變遷，干戈擾攘，
<lb n="0543a10" ed="J"/>其胸襟固自若也。其躬行所可見者有五：世耕于野，
<lb n="0543a11" ed="J"/>樂聖之道，天民也；誦詩讀書，惕若乾乾，君子也；知雄
<lb n="0543a12" ed="J"/>守雌，反華歸樸，老氏也；敎子以義，繼事承家，仁人而
<lb n="0543a13" ed="J"/>孝也；不求聞達，高臥湖鄕，又逸民也。至聞南巢倒戈，
<lb n="0543a14" ed="J"/>應天順人，而終念乎揖讓，晚號虞翁，其自信歟？子謂
<lb n="0543a15" ed="J"/>韶盡美又盡善，然則虞翁誠得孔子之意者。余游方
<lb n="0543a16" ed="J"/>之外，交固疏，而所見有如此，乃樂爲道之，諗于深知
<lb n="0543a17" ed="J"/>翁者，一印同異。贊曰：</p>
<lb n="0543a18" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0543a1801">耕讀傳家，孝友鍾性，晚以草木是娛，而琴酒多興。虞
<lb n="0543a19" ed="J"/>翁虞翁，其生今之世，信而好古，不知老之將至者耶？</p></cb:div>
<lb n="0543a20" ed="J"/><cb:div type="xu"><cb:mulu level="3" type="序">以廬山摩巖石刻涪翁所書七佛偈爲山翁和尙壽序</cb:mulu><head>以廬山摩巖石刻涪翁所書七佛偈爲山翁和
<lb n="0543a21" ed="J"/>尙壽序</head>
<lb n="0543a22" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0543a2201">乙未之秋，客有來自靑、徐間者，向余曰：「大覺山翁和
<lb n="0543a23" ed="J"/>尙將還廣陵矣。菊月是其誕，周行七步，獅子吼矣。法
<lb n="0543a24" ed="J"/>臘旣高，指天指地，前無釋迦，後空彌勒，誠獨尊矣。子
<lb n="0543a25" ed="J"/>爲同門稱最契，將何以壽之？」余茫然無所應。久之客
<lb n="0543a26" ed="J"/>去，乃思古今人情皆有好，或投所好則合，投所不好
<lb n="0543a27" ed="J"/>則暌。雖幅員之廣，君孤之奉，苟非其好，有不屑視者。
<lb n="0543a28" ed="J"/>是故君子觀其所好，則知其志之所存；誦其詩，讀其
<lb n="0543a29" ed="J"/>書，貴知其人也。昔者虞舜登庸，位在九五，苟拂其志，
<lb n="0543a30" ed="J"/>寧遵海濱？于是知舜之所好在親，而不在九五。伯夷、
<pb n="0543b" ed="J" xml:id="J31.B267.0543b"/>
<lb n="0543b01" ed="J"/>叔齊餓于首陽，采薇而歌，其所好在仁。求仁得仁，雖
<lb n="0543b02" ed="J"/>孤竹可不處，首陽可高臥。夫子曰：「富而可求也，雖執
<lb n="0543b03" ed="J"/>鞭之士，吾亦爲之；如不可求，從吾所好。」繇是言之，人
<lb n="0543b04" ed="J"/>情之所好，其係亦大矣。《易》曰：「不事王侯，高尙其事。」乃
<lb n="0543b05" ed="J"/>宋之大儒，則又以子陵一釣當之。余故知富貴浮雲，
<lb n="0543b06" ed="J"/>曲肱樂道，彼六合之內，亦有然者。況沙門觀三界如
<lb n="0543b07" ed="J"/>幻，達萬法如夢，其心如枯木、石頭，世之榮名利祿無
<lb n="0543b08" ed="J"/>自而入，其有所好乎？雖然，枯木、石頭仍有所好也，特
<lb n="0543b09" ed="J"/>所好有異於世者。所異者何？法也。請言其法。蓋佛祖
<lb n="0543b10" ed="J"/>授受，俾人息妄緣，詣眞際，解脫世間而登道岸者。是
<lb n="0543b11" ed="J"/>故沙門之於世也，無尊爵，無顯名，三衣麤疏，一缽五
<lb n="0543b12" ed="J"/>綴，亦甚卑也。至論其所好，所謂不事王侯，高尙其事，
<lb n="0543b13" ed="J"/>則其志有足取者。至以其法悟人博地儕於古佛而
<lb n="0543b14" ed="J"/>不下於先聖賢，此其法不又尊乎？識者曰：「出家乃大
<lb n="0543b15" ed="J"/>丈夫事，非將相之所能爲。」誠然其語矣。今之沙門行
<lb n="0543b16" ed="J"/>其志於四方者衆矣，其孜孜以法求人如飢渴者，非
<lb n="0543b17" ed="J"/>我山翁和尙歟？余諳和尙胸中絕無他好者，是將何
<lb n="0543b18" ed="J"/>以壽之？乃若香華枝樂，名衣上服，檀越持矣；霞絛錦
<lb n="0543b19" ed="J"/>軸，鉅文宏詞，宰官懸矣；伊蒲之饌，甘美之果，弟子陳
<lb n="0543b20" ed="J"/>矣。余又思：擬將何物爲和尙壽耶？一夕，坐中庭，偶見
<lb n="0543b21" ed="J"/>和尙爲曉音禪客書草菴歌一篇，勁而古，視題款，乃
<lb n="0543b22" ed="J"/>初住道峰時作。余訝問音曰：「和尙在道峰住持事繁，
<lb n="0543b23" ed="J"/>何有餘暇作此？」音答曰：「此和尙中夜筆也。」余益訝之。
<lb n="0543b24" ed="J"/>音進曰：「和尙誨人不倦，筆硯布施至忘飮食，此未足
<lb n="0543b25" ed="J"/>盡。其尤好七佛偈，書蓋千百紙矣，隨人所須無吝。」余
<lb n="0543b26" ed="J"/>曰：「有是哉！」乃知和尙眞得所好也，眞能以法誘人也。
<lb n="0543b27" ed="J"/>憶在昭陽結冬，有貽余山谷七佛偈爲廣鑑瑛禪師
<lb n="0543b28" ed="J"/>書刻於廬山巖石者，余亦珍而藏之，蓋六年矣。于是
<lb n="0543b29" ed="J"/>忭舞曰：「是可爲和尙壽矣。」夫山谷，宋學士也，而有合
<lb n="0543b30" ed="J"/>于廣鑑，爲書是偈，其亦尊於法耶？當其時，更有居士
<pb n="0543c" ed="J" xml:id="J31.B267.0543c"/>
<lb n="0543c01" ed="J"/>曰：「<name role="" type="person">蘇子瞻</name>以怪石供僧，佛印發于文，佛印鐫文于石。」
<lb n="0543c02" ed="J"/>說者曰：「沙門觀法果如幻耶？一怪石何好之甚也？」余
<lb n="0543c03" ed="J"/>曰：「是宜好，非爾所知也。夫子瞻與佛印爲禪喜游，其
<lb n="0543c04" ed="J"/>心志一寓于石耳，非以石而能致沙門之好也。是故
<lb n="0543c05" ed="J"/>君子觀怪石之好，則知佛印之所存；觀七佛偈之好，
<lb n="0543c06" ed="J"/>則又知和尙之所存。怪石焉，七佛焉，前後一揆也。」余
<lb n="0543c07" ed="J"/>以是知和尙必與此刻爲水乳，其他皆非所好，是則
<lb n="0543c08" ed="J"/>余雖持多年故紙爲和尙壽，不愈於持香華諸供養
<lb n="0543c09" ed="J"/>耶？和尙聞之，其必囅然一笑。雖然，和尙適有是好、無
<lb n="0543c10" ed="J"/>是好，不能顯此刻；余適有是刻、無是刻，無以合於和
<lb n="0543c11" ed="J"/>尙。嗟嗟！和尙之好、山谷之書，相去蓋<unclear/>百年而乃合
<lb n="0543c12" ed="J"/>焉，猶旦暮遇也，其亦有待耶？余筆之於文，寧不爲叢
<lb n="0543c13" ed="J"/>林盛事？</p></cb:div></cb:div>
<lb n="0543c14" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">記</cb:mulu><head>記</head>
<lb n="0543c15" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="3" type="其他">雲浦上人書華嚴楞嚴二經記</cb:mulu><head>雲浦上人書華嚴楞嚴二經記</head>
<lb n="0543c16" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0543c1601">法界之性，如光與音，推覓不得，而實無不遍。緇友雲
<lb n="0543c17" ed="J"/>浦，會稽人，剃染蘇州海慧菴，結屋太平蕪湖，號冷瓢。
<lb n="0543c18" ed="J"/>就冷瓢中書《佛華嚴經》，方竣，兵燹作，乃攜經至海慧。
<lb n="0543c19" ed="J"/>値歲荒饉，檀施絕少，復罄其衣貲，書《楞嚴》一部，志可
<lb n="0543c20" ed="J"/>嘉也。辛卯十月望前，余從京口下吳門，憩閒來居。暮
<lb n="0543c21" ed="J"/>雨中，浦持二經過余，修敬畢，未及數語，置經於案，遂
<lb n="0543c22" ed="J"/>別而去。余因憑几思曰：「若人之來，其有意乎？將謂我
<lb n="0543c23" ed="J"/>能證知法界之性，欲三印可耶？抑亦自念其爲法之
<lb n="0543c24" ed="J"/>勤，欲表而出之耶？」因又思之：「法界之性，從本以來，彌
<lb n="0543c25" ed="J"/>滿淸淨。若人未書是經，法界之性未爲減也，不書可
<lb n="0543c26" ed="J"/>也；<anchor xml:id="nkr_note_add_0543c2601" n="0543c2601"/><anchor xml:id="beg0543c2601" n="0543c2601"/>已<anchor xml:id="end0543c2601"/>書是經，法界之性未爲增也，書之亦可也。書不
<lb n="0543c27" ed="J"/>書在人，於法界性無所損益。雖然，由是經以知法界
<lb n="0543c28" ed="J"/>之性，言以載道也；由書是經，乃能精一其志，開法界
<lb n="0543c29" ed="J"/>門，人能弘道也；不書是經，又烏乎可？浦之行，其大矣
<lb n="0543c30" ed="J"/>乎！」嗟乎！人生芒芒，終身焉汩汩，知身而不知世界，知
<pb n="0544a" ed="J" xml:id="J31.B267.0544a"/>
<lb n="0544a01" ed="J"/>世界而不知法界。苟知法界，則吳越一天也，何地盡
<lb n="0544a02" ed="J"/>山多指爲兩域乎？滄桑一幻也，何定鼎割城悲爲兩
<lb n="0544a03" ed="J"/>事乎？蠻觸一體也，何左強右弱分爲兩戎乎？佛生一
<lb n="0544a04" ed="J"/>性也，何螢火太陽執爲兩光乎？死生一如也，何持甁
<lb n="0544a05" ed="J"/>餉遠認爲兩空乎？成壞一際也，何刹那百劫視爲兩
<lb n="0544a06" ed="J"/>時乎？所以海慧此法界也，若人之降伏塵勞也；冷瓢
<lb n="0544a07" ed="J"/>此法界也，若人之生如來家也；華嚴此法界也，重玄
<lb n="0544a08" ed="J"/>之德佛證窮也；楞嚴此法界也，法界事事究竟堅固
<lb n="0544a09" ed="J"/>也。又且若人之來此法界也，信能必至如來地也；若
<lb n="0544a10" ed="J"/>人之去此法界也，如來宮殿無有邊也。乃至余眼閱
<lb n="0544a11" ed="J"/>之，余心思之，余舌證之，皆無障礙，而遊於言詞三昧，
<lb n="0544a12" ed="J"/>無非此法界也。是故以法界證法界，空合空無二相
<lb n="0544a13" ed="J"/>也；以法界入法界，水投水無二味也。極而論之，法界
<lb n="0544a14" ed="J"/>之性大不可思議也，言詞喪也，心慮忘也，芳草綠，落
<lb n="0544a15" ed="J"/>花紅，余之筆舌又何能形言也乎？當瞻仰象王獅子，
<lb n="0544a16" ed="J"/>哮吼迴旋可也。於是投筆起座，袖手顧視，復還其經。</p></cb:div>
<lb n="0544a17" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="3" type="其他">松陵乾元菴圖册記</cb:mulu><head>松陵乾元菴圖册記</head>
<lb n="0544a18" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0544a1801">人之情，有雖去此百千里，而思悠悠不置者，必其所
<lb n="0544a19" ed="J"/>好在是也。人之志，有雖處之勝地，授之大任，聲名洋
<lb n="0544a20" ed="J"/>溢，歸者多而從者衆，恒有不釋然者，必其所適不在
<lb n="0544a21" ed="J"/>是也。余在俗，髫年見比鄰少年，以紛譁相競，遂心薄
<lb n="0544a22" ed="J"/>世間。逮入法，一丘一壑，蒲團草座，始與志適。然賦稟
<lb n="0544a23" ed="J"/>庸僻，無高人達士探奇選勝之韻，宇內之名山大川，
<lb n="0544a24" ed="J"/>無暇登討。第志在枯寂，雖不期山水，而遇山水淸寂
<lb n="0544a25" ed="J"/>曠遠之處，意卽合焉。曩住銅井，湖光山色，行坐在目。
<lb n="0544a26" ed="J"/>居常飯食訖，遂獨曳杖出門，跏趺于山椒，日鹵而不
<lb n="0544a27" ed="J"/>覺。解事弟子，常挈茗相從。又時過鄰菴，賞花看竹。晚
<lb n="0544a28" ed="J"/>沐<anchor xml:id="nkr_note_add_0544a2801" n="0544a2801"/><anchor xml:id="beg0544a2801" n="0544a2801"/>已<anchor xml:id="end0544a2801"/>，乘月而歸，或信宿焉，留連於春芳秋香之下。此
<lb n="0544a29" ed="J"/>住山之樂，與志甚適也。後下銅井，過禾中古南，一土
<lb n="0544a30" ed="J"/>鎭耳，喜舴艋甚便。梅村竹嶼，靜侶二三，時偕泳游，亦
<pb n="0544b" ed="J" xml:id="J31.B267.0544b"/>
<lb n="0544b01" ed="J"/>甚適焉，將忘其老。奈之何業風遠吹，直至太白峰下，
<lb n="0544b02" ed="J"/>住持之縛松關廿里，使人不易出。侍者曰：「春風和矣，
<lb n="0544b03" ed="J"/>岩花放矣。」予方跼路一室中，酬應人事，以一指而喩
<lb n="0544b04" ed="J"/>衆指，以一心而齊衆心，雖非紅塵之僕僕，豈如靑嶂
<lb n="0544b05" ed="J"/>之閒閒？噫！亦甚不自適矣，幾何其不病乎？且也無鄰
<lb n="0544b06" ed="J"/>叟可以話心曲，無方舟可以濟足力，雖處雲上，猶繫
<lb n="0544b07" ed="J"/>籠中，日長如年，每忽忽而不自得，正無以遣情排悶，
<lb n="0544b08" ed="J"/>乃企周禪人自松陵持乾元菴圖册來，余展而觀之，
<lb n="0544b09" ed="J"/>躍然得見所好，忘所不適，指以示周曰：「茲菴乃吾舊
<lb n="0544b10" ed="J"/>所游也，常在意中，雖千百里而不置。今子不遠將來，
<lb n="0544b11" ed="J"/>余睹蒹葭之橫直，煙水之微茫，風平波息，龍湖如鑑，
<lb n="0544b12" ed="J"/>余恍若至其處，是宜忘山中之不適，而適此適也，子
<lb n="0544b13" ed="J"/>可謂貽吾所好也。」雖然，此乾元之境也，境中有人焉，
<lb n="0544b14" ed="J"/>其稱木浪者，參先師於育王，根利而有得，惜歸不壽，
<lb n="0544b15" ed="J"/>余因之得交其上下；其稱愍公者，年長矣，謹愨而好
<lb n="0544b16" ed="J"/>道，記菴之始末，卽其筆也。此老爲木公之上，其下數
<lb n="0544b17" ed="J"/>人事余若師，大率皆有向上志，欲高飛遠擧，惜有菴
<lb n="0544b18" ed="J"/>之勝，卽有菴之事，役而未能，是故余之所好在龍湖，
<lb n="0544b19" ed="J"/>而龍湖之好又在人耳。嗟嗟！吾衰矣，何當出山一葦，
<lb n="0544b20" ed="J"/>杭彼開襟話舊，寫今日予之所思，適他日予之所適
<lb n="0544b21" ed="J"/>也乎？辭曰：</p>
<lb n="0544b22" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0544b2201">龍湖之水兮，春煙淼茫。龍湖之蘭若兮，春鷗在旁。茭
<lb n="0544b23" ed="J"/>蘆靑靑兮，荇藻含香。微風一葉兮，于以采芳。疏鐘淸
<lb n="0544b24" ed="J"/>磬兮，宛在中央。翩翩道侶兮，上下允臧。懷斯念舊兮，
<lb n="0544b25" ed="J"/>幾換星霜。孤蟾靜夜兮，讀經琅琅。龍湖之人兮，眷眷
<lb n="0544b26" ed="J"/>而不能忘。</p></cb:div></cb:div>
<lb n="0544b27" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="2" type="其他">銘</cb:mulu><head>銘</head>
<lb n="0544b28" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="3" type="其他">正觀堂銘</cb:mulu><head>正觀堂銘</head>
<lb n="0544b29" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0544b2901">世出世間事，有宜銘卽不銘於筆，而有衆欣然共銘
<lb n="0544b30" ed="J"/>於心者，必其事爲最勝因緣，大有益於群情也。昔蘇
<pb n="0544c" ed="J" xml:id="J31.B267.0544c"/>
<lb n="0544c01" ed="J"/>長公爲成都法師敏行作《大悲閣記》，表於西南開化
<lb n="0544c02" ed="J"/>米信，其記以菩薩證道從聞而入，始於聞而至於無
<lb n="0544c03" ed="J"/>所聞，從無所聞而至於無所不聞。夫證道而至於無
<lb n="0544c04" ed="J"/>所不聞，則菩薩折攝之用咸備，淸淨寶目母陀羅臂，
<lb n="0544c05" ed="J"/>左右開合八萬四千，或慈或威，神化莫測，所謂觸而
<lb n="0544c06" ed="J"/>不亂、至而能應，蓋不期然而然者，而世乃以千手千
<lb n="0544c07" ed="J"/>眼稱之，斯亦菩薩憫世狹劣，特示少分而<anchor xml:id="nkr_note_add_0544c0701" n="0544c0701"/><anchor xml:id="beg0544c0701" n="0544c0701"/>已<anchor xml:id="end0544c0701"/>。所以然
<lb n="0544c08" ed="J"/>者，夫眼生於面、手根於身，衆情所知也，捨兩眼之外
<lb n="0544c09" ed="J"/>不知更有所謂眼矣，捨兩手之外不知更有所謂手
<lb n="0544c10" ed="J"/>矣，而聲色紜紜交乎前，無不以兩眼物色、兩手執持，
<lb n="0544c11" ed="J"/>乃菩薩則異於是，千眼爲視、千手爲用，千眼爲視不
<lb n="0544c12" ed="J"/>住色也，千手爲<unclear/>能轉物也，此妙智淨覺衆情所未
<lb n="0544c13" ed="J"/>喩，第向以眇小自居，卒然見菩薩手眼皆千、變化奇
<lb n="0544c14" ed="J"/>幻，自不覺聳然動容、肅然加敬曰：「是菩薩者何？眼之
<lb n="0544c15" ed="J"/>廣耶？手之多耶？其神力所致歟？將道德所感歟？是菩
<lb n="0544c16" ed="J"/>薩者得瞻依之，必能脫我於塵勞、必能置我於道岸。」
<lb n="0544c17" ed="J"/>於是菩薩悲心與衆生信力融結爲一，勺水獻花、行
<lb n="0544c18" ed="J"/>道禮拜，菩薩等行其慈、衆生默開其慧，菩薩不以高
<lb n="0544c19" ed="J"/>陵衆生、衆生不以卑遠菩薩，衆生以兩眼畢見菩薩
<lb n="0544c20" ed="J"/>之千眼，以兩手能擧菩薩之千手。兩眼能見千眼，兩
<lb n="0544c21" ed="J"/>眼未嘗不卽于眼也；兩手能擧千手，則兩手又未嘗
<lb n="0544c22" ed="J"/>不卽千手也。其故何哉？千尋之木，枝葉婆娑，而根本
<lb n="0544c23" ed="J"/>則一也。雖衆生未能以是觀菩薩，而菩薩必以是觀
<lb n="0544c24" ed="J"/>衆生，是爲正觀。奇哉！有情亦有手眼，芒芒昧昧，自不
<lb n="0544c25" ed="J"/>能明，必觀菩薩，始獲開悟，則菩薩之手眼，其可不彰
<lb n="0544c26" ed="J"/>于世乎？<name role="" type="person">天宮寺</name>永安房雨新上人，律身淸淨，發願廣
<lb n="0544c27" ed="J"/>大，有念乎菩薩功德，外募檀信，內罄衣缽，搆堂三楹，
<lb n="0544c28" ed="J"/>三年而成。像設未也，有檀越顧敬修氏，夙領佛記，樂
<lb n="0544c29" ed="J"/>法無倦，居恒欲求妙好旃檀，肖菩薩像，慮像成無棲
<lb n="0544c30" ed="J"/>像所。是二上士，皆含千手眼于一念，乃時節之巧，機
<pb n="0545a" ed="J" xml:id="J31.B267.0545a"/>
<lb n="0545a01" ed="J"/>會之來，虔奉是像，卽居是堂，依正恰稱，聞見爲之踴
<lb n="0545a02" ed="J"/>躍焉。其法祖玄若大比丘，奇此因緣，乃顏其堂曰「正
<lb n="0545a03" ed="J"/>觀」，表菩薩之正眼，寂然嘗照，無奔逸相；菩薩之手，展
<lb n="0545a04" ed="J"/>握自在，援溺拯迷，是眼與俱。若公與余，蓋法門久交，
<lb n="0545a05" ed="J"/>走書來囑，作一銘誌。余因助發正觀之義，明菩薩之
<lb n="0545a06" ed="J"/>化功。且念斯堂之成也，菩薩之所居也，天龍鬼神，緇
<lb n="0545a07" ed="J"/>流道俗，皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a0701" n="0545a0701"/><anchor xml:id="beg0545a0701" n="0545a0701"/>已<anchor xml:id="end0545a0701"/>銘諸心矣，奚待余銘于筆耶？重其事，不
<lb n="0545a08" ed="J"/>惜繁其辭，願入是堂者，一瞻菩薩，皆得正觀，而銘又
<lb n="0545a09" ed="J"/>何辭？銘曰：</p>
<lb n="0545a10" ed="J"/><lg xml:id="lgJ31p0545a1001" type="regular"><l>大悲正眼，</l><l>智爲其根。</l><l>一而彌曜，</l><l>萬而不昏。</l>
<lb n="0545a11" ed="J"/><l>昔有尊宿，</l><l>問於臨濟，</l><l>急下禪床，</l><l>當胸把住。</l>
<lb n="0545a12" ed="J"/><l>暗中摸枕，</l><l>賺殺雲巖。</l><l>通身遍身，</l><l>大費涎黏。</l>
<lb n="0545a13" ed="J"/><l>何如菩薩，</l><l>開手見眼，</l><l>覿體示人，</l><l>超諸方便？</l>
<lb n="0545a14" ed="J"/><l>咨我同人，</l><l>等具妙明。</l><l>攀緣苟息，</l><l>酩酊必醒。</l>
<lb n="0545a15" ed="J"/><l>天宮吉祥，</l><l>永安常住。</l><l>知恩報恩，</l><l>五體投地。</l></lg></cb:div>
<lb n="0545a16" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="3" type="其他">震谿堂銘</cb:mulu><head>震谿堂銘</head>
<lb n="0545a17" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0545a1701">震溪，吳門王子子佑之別字也。其堂，子佑所搆也。子
<lb n="0545a18" ed="J"/>佑素未面，其具信根，嗜法味，蓋得之緇流道侶交知
<lb n="0545a19" ed="J"/>之間。茲作堂顏之以字者，何義？或曰：「子佑上世家於
<lb n="0545a20" ed="J"/>洞庭，昔文恪公曾以震澤名其書，四方之賓朋稱王
<lb n="0545a21" ed="J"/>氏必曰震澤主人。子佑仍斯名，不忘所始也。」余曰：「夫
<lb n="0545a22" ed="J"/>如是，子佑<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a2201" n="0545a2201"/><anchor xml:id="beg0545a2201" n="0545a2201"/>已<anchor xml:id="end0545a2201"/>自銘矣。今遠緘溪藤來山中，冀必有異
<lb n="0545a23" ed="J"/>聞。」因遂騈其說。夫震，陽在初九，天體也，有雷之象。群
<lb n="0545a24" ed="J"/>陰固結之時，天心卒復擬其埶，微陽若不能敵于群
<lb n="0545a25" ed="J"/>陰。然雷霆之奮，昏蟄盡驚，醒聾聵於夢鄕，以進君子
<lb n="0545a26" ed="J"/>之道，而開小人之疑，無若震焉。子佑儒者，斯義稔知
<lb n="0545a27" ed="J"/>之矣。例之吾法，覺海澄圓，絕無陰翳。奈何所立炤亡，
<lb n="0545a28" ed="J"/>遂爾惑霧興焉，癡雲暗焉，纏綿於妄想，膠執於名字，
<lb n="0545a29" ed="J"/>而本眞隱矣。苦世火宅有生，不覺夢中蝴蝶，恣意餐
<lb n="0545a30" ed="J"/>采，其情戀戀，至于業風橫吹，異類錯變，紛紛紜紜，咸
<pb n="0545b" ed="J" xml:id="J31.B267.0545b"/>
<lb n="0545b01" ed="J"/>莫知其故。于是大雄氏出，喩以無常，示以苦空，誘以
<lb n="0545b02" ed="J"/>車玩，指以衣珠，如鼓迅雷震其頂門。大根之士一念
<lb n="0545b03" ed="J"/>迴機，群執盡喪，有若千年之室冥冥蒙蒙，照以一燈
<lb n="0545b04" ed="J"/>朗然分曉，未可以諸暗之聚合而謂徵明之不勝也。
<lb n="0545b05" ed="J"/>陽之克陰，覺之驅迷，大槪如是。子佑好佛者，因以是
<lb n="0545b06" ed="J"/>進之。昔玄沙備禪師得雪峰之道，有僧來參，請垂示，
<lb n="0545b07" ed="J"/>沙曰：「汝聞偃溪水聲否？」僧曰：「聞。」沙曰：「從者裏入。」此亦
<lb n="0545b08" ed="J"/>震之用，而世未之或聞者也。余深嘉子佑之作是堂
<lb n="0545b09" ed="J"/>也，發佛祖之秘，蓋從是得入，偃與震不謀而合，溪與
<lb n="0545b10" ed="J"/>水不言而自喩矣。東坡居士曰：「溪聲便是廣長舌。」此
<lb n="0545b11" ed="J"/>文字禪也，因不以是爲註腳。銘曰：</p>
<lb n="0545b12" ed="J"/><lg xml:id="lgJ31p0545b1201" type="regular"><l>覺海澄圓，</l><l>淸淨本然。</l><l>山身溪舌，</l><l>名字誰宣。</l>
<lb n="0545b13" ed="J"/><l>照亡所立，</l><l>昏霧斯集。</l><l>異類變更，</l><l>有生疲繭。</l>
<lb n="0545b14" ed="J"/><l>大雄哀哉，</l><l>從是而來。</l><l>宵中一炬，</l><l>雲中一雷。</l>
<lb n="0545b15" ed="J"/><l>鼾夢旣覺，</l><l>法界寥廓。</l><l>溪耶水耶？</l><l>無受無作。</l>
<lb n="0545b16" ed="J"/><l>持以信力，</l><l>洞開重門。</l><l>萬物紜紜，</l><l>各歸其根。</l>
<lb n="0545b17" ed="J"/><l>事得理融，</l><l>理隨事變。</l><l>半偈緣空，</l><l>五車文絢。</l>
<lb n="0545b18" ed="J"/><l>佛祖在邇，</l><l>箕裘有光。</l><l>世而出世，</l><l>偉矣斯堂。</l></lg></cb:div>
<lb n="0545b19" ed="J"/><cb:div type="other"><cb:mulu level="3" type="其他">木樹根銘</cb:mulu><head>木樹根銘</head>
<lb n="0545b20" ed="J"/><p xml:id="pJ31p0545b2001">余不善植花，禪子供茉莉一本，愛其香而存之。越明
<lb n="0545b21" ed="J"/>年，枝葉四布，有加于昔。花開以百數計，木樹根者，爛
<lb n="0545b22" ed="J"/>于深山，不知幾何年矣。皮脫而心空，采薪之侶，將置
<lb n="0545b23" ed="J"/>燢下。余見而惜之，取以障其花。峻拔之狀，有如崗巒
<lb n="0545b24" ed="J"/>映帶，林薄洞穴，天成可觀。當停午，炎氛逼人，解衣磐
<lb n="0545b25" ed="J"/>礡，覺中庭有爽氣。旣悅其幻，乃復作銘。銘曰：</p>
<lb n="0545b26" ed="J"/><lg xml:id="lgJ31p0545b2601" type="regular"><l>惟天之道，</l><l>法乎自然。</l><l>此木樹根，</l><l>在山忘年。</l>
<lb n="0545b27" ed="J"/><l>手攜成山，</l><l>不營一簣。</l><l>惟花近之，</l><l>林薄相類。</l>
<lb n="0545b28" ed="J"/><l>一靑一朽，</l><l>神理各全。</l><l>花香凌晨，</l><l>直達其巓。</l></lg></cb:div></cb:div></cb:div>
<lb n="0545b29" ed="J"/><cb:juan n="1" fun="close"><cb:jhead>嬾齋別集卷一<note place="inline">終</note></cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0529b0201" to="#end0529b0201"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0531c0201" to="#end0531c0201"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0531c0701" to="#end0531c0701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0531c2001" to="#end0531c2001"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0533a0101" to="#end0533a0101"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">慰</lem><rdg wit="#wit.orig">叞</rdg></app>
<app from="#beg0535b1601" to="#end0535b1601"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig"><note place="inline">丁之一</note></rdg></app>
<app from="#beg0535b1701" to="#end0535b1701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta"><note place="inline">丁之一</note></lem><rdg wit="#wit.orig"><space quantity="0"/></rdg></app>
<app from="#beg0536a2701" to="#end0536a2701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537a0501" to="#end0537a0501"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己之一</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0537b1301" to="#end0537b1301"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0537b2401" to="#end0537b2401"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0538a1501" to="#end0538a1501"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0538a1601" to="#end0538a1601"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0538a1701" to="#end0538a1701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0538a1702" to="#end0538a1702"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0538a1901" to="#end0538a1901"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app>
<app from="#beg0538a2701" to="#end0538a2701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">惕</lem><rdg wit="#wit.orig">愓</rdg></app>
<app from="#beg0538a2702" to="#end0538a2702"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">惕</lem><rdg wit="#wit.orig">愓</rdg></app>
<app from="#beg0538b2101" to="#end0538b2101"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0538b2102" to="#end0538b2102"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0538c1501" to="#end0538c1501"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app>
<app from="#beg0538c2101" to="#end0538c2101"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0538c2102" to="#end0538c2102"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0539a0801" to="#end0539a0801"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0539b0201" to="#end0539b0201"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0539b1801" to="#end0539b1801"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0540a2301" to="#end0540a2301"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0540b0101" to="#end0540b0101"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0541a0801" to="#end0541a0801"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">佳</lem><rdg wit="#wit.orig">隹</rdg></app>
<app from="#beg0541a2101" to="#end0541a2101"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">卻</lem><rdg wit="#wit.orig">郤</rdg></app>
<app from="#beg0541b0101" to="#end0541b0101"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0541c0201" to="#end0541c0201"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0541c1001" to="#end0541c1001"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0541c1301" to="#end0541c1301"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0541c2301" to="#end0541c2301"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0542b0701" to="#end0542b0701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0542b2601" to="#end0542b2601"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0542c1801" to="#end0542c1801"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0543c2601" to="#end0543c2601"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0544a2801" to="#end0544a2801"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0544c0701" to="#end0544c0701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0545a0701" to="#end0545a0701"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0545a2201" to="#end0545a2201"><lem resp="#resp2" wit="#wit.cbeta">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0529b0201" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0529b0201">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0531c0201" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0531c0201">刺【CB】，剌【嘉興】</note>
<note n="0531c0701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0531c0701">刺【CB】，剌【嘉興】</note>
<note n="0531c2001" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0531c2001">己【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0533a0101" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0533a0101">慰【CB】，叞【嘉興】</note>
<note n="0535b1601" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0535b1601">［－］【CB】，<note place="inline">丁之一</note>【嘉興】</note>
<note n="0535b1701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0535b1701"><note place="inline">丁之一</note>【CB】，［－］【嘉興】</note>
<note n="0536a2701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0536a2701">己【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0537a0501" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0537a0501">己之一【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0537b1301" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0537b1301">刺【CB】，剌【嘉興】</note>
<note n="0537b2401" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0537b2401">己【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0538a1501" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538a1501">己【CB】，已【嘉興】</note>
<note n="0538a1601" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538a1601">己【CB】，已【嘉興】</note>
<note n="0538a1701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538a1701">己【CB】，已【嘉興】</note>
<note n="0538a1702" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538a1702">己【CB】，已【嘉興】</note>
<note n="0538a1901" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538a1901">己【CB】，已【嘉興】</note>
<note n="0538a2701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538a2701">惕【CB】，愓【嘉興】</note>
<note n="0538a2702" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538a2702">惕【CB】，愓【嘉興】</note>
<note n="0538b2101" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538b2101">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0538b2102" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538b2102">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0538c1501" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538c1501">刺【CB】，剌【嘉興】</note>
<note n="0538c2101" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538c2101">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0538c2102" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0538c2102">己【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0539a0801" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0539a0801">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0539b0201" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0539b0201">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0539b1801" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0539b1801">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0540a2301" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0540a2301">己【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0540b0101" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0540b0101">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0541a0801" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0541a0801">佳【CB】，隹【嘉興】</note>
<note n="0541a2101" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0541a2101">卻【CB】，郤【嘉興】</note>
<note n="0541b0101" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0541b0101">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0541c0201" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0541c0201">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0541c1001" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0541c1001">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0541c1301" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0541c1301">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0541c2301" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0541c2301">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0542b0701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0542b0701">己【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0542b2601" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0542b2601">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0542c1801" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0542c1801">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0543c2601" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0543c2601">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0544a2801" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0544a2801">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0544c0701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0544c0701">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0545a0701" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0545a0701">已【CB】，巳【嘉興】</note>
<note n="0545a2201" resp="#resp1" type="add" target="#nkr_note_add_0545a2201">已【CB】，巳【嘉興】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>